Serikali ya Tanzania imetoa kauli thabiti ikieleza kuwa inafanya mawasiliano ya mwisho na serikali za Afrika Kusini na Malawi kuhusu suala la kuruhusu mazao ya kilimo kutoka Tanzania kuingia katika nchi hizo bila vikwazo. Taarifa hii muhimu imetolewa na Waziri wa Kilimo, Mheshimiwa Hussein Bashe, kupitia ukurasa wake rasmi katika mtandao wa kijamii wa X (zamani Twitter), ikionyesha msimamo wa serikali katika kulinda maslahi ya wakulima na wafanyabiashara wake.
Mheshimiwa Bashe alieleza kuwa Wizara imepokea taarifa rasmi zinazothibitisha kuwa serikali ya Malawi imeweka vikwazo na kuzuia mazao kadhaa ya kilimo kutoka Tanzania kuingia nchini mwao. Uamuzi huu, kwa mujibu wa Waziri Bashe, umesababisha usumbufu mkubwa na kukwamisha shughuli za wafanyabiashara wa Kitanzania ambao tayari walikuwa na mizigo tayari kuingiza nchini Malawi. Alitaja baadhi ya mazao yaliyoathirika na vizuizi hivyo kuwa ni pamoja na unga, mchele, tangawizi, ndizi, pamoja na mahindi, ambayo ni muhimu kwa biashara ndogondogo na kubwa.
Kwa upande wa Afrika Kusini, Waziri Bashe alieleza kuwa kwa takriban miaka mitano sasa, serikali ya Tanzania imekuwa ikifanya jitihada mfululizo za kufungua rasmi soko la ndizi nchini humo kwa ajili ya mazao ya Kitanzania, lakini bado hazijazaa matunda yanayotarajiwa. Hii imekuwa changamoto ya muda mrefu kwa wakulima wa ndizi nchini wanaotamani kupanua soko lao.
Akikumbushia changamoto kama hizo zilizowahi kutokea huko nyuma, Waziri alifananisha hali hiyo na jinsi Tanzania ilivyohangaika kwa miaka kumi kufungua soko la zao la parachichi katika nchi fulani (akimaanisha Afrika Kusini), mpaka pale serikali ilipoamua kuchukua hatua za kutaka kuzuia mazao yao kuingia nchini. Alisema mwenendo wa sasa na Malawi na suala la ndizi Afrika Kusini linaonekana kuwa na mwelekeo uleule wa kulazimisha hatua stahiki ili masoko ya Kitanzania yakubalike nje ya nchi.
Mheshimiwa Bashe alitoa tahadhari kali akieleza kuwa, hadi kufikia siku ya Jumatano ya wiki ijayo, endapo serikali za Afrika Kusini na Malawi zitakuwa bado hazijaridhia kuruhusu mazao ya wafanyabiashara wa Tanzania kuingia katika nchi zao bila vikwazo, Wizara ya Kilimo ya Tanzania itachukua hatua za kulipiza kisasi. Hatua hizo ni pamoja na kuzuia uingizaji wa mazao yote ya kilimo na bidhaa zote zinazotokana na kilimo kutoka Afrika Kusini na Malawi kuingia nchini Tanzania.
Aidha, alisisitiza kuwa hawataruhusu zao lolote la kilimo kutoka nchi hizi mbili kupita ndani ya mipaka ya Tanzania, iwe kwenda Bandari ya Dar es Salaam au nchi nyingine yoyote, kama njia ya kusafirisha kwenda masoko mengine. Alikumbusha kuwa hatua kama hiyo ilichukuliwa mwaka jana na ilifanikiwa kupelekea nchi husika kufungua soko lao kwa Tanzania, akionesha kuwa serikali haitasita kutumia mbinu hizo tena kulinda biashara zake.
Akiongezea shinikizo kwa upande wa Malawi, Waziri Bashe alisema kuwa kutokana na Tanzania kuwa miongoni mwa nchi zinazouzia Malawi mbolea, watasitisha uuzaji na usafirishaji wa mbolea kwenda nchini humo kuanzia wiki ijayo. Hii ni hatua ya moja kwa moja inayoathiri sekta muhimu ya kilimo nchini Malawi.
Aliwataka wafanyabiashara wa Kitanzania wanaotarajia kusafirisha mizigo ya mazao au bidhaa za kilimo kwenda Malawi kusitisha zoezi la upakiaji wa mizigo hiyo kuanzia wiki ijayo, endapo hali itakuwa bado haijabadilika na vikwazo havijaondolewa. Alisema hii ni kuepuka hasara kwa wafanyabiashara hao.
Utekelezaji wa notisi hii na hatua zote zilizotajwa utaanza rasmi kuanzia Jumatano ijayo endapo serikali za nchi hizo mbili hazitakuwa zimetoa mrejesho wa kuridhisha na kuruhusu mazao ya Tanzania kuingia kwa uhuru. Mwisho, Mheshimiwa Bashe alieleza masikitiko yake kuwa, kama Waziri mwenye dhamana ya kilimo nchini Tanzania, amefanya jitihada zote zinazohitajika za kuwasiliana na mwenzake wa Malawi ili kutafuta suluhu ya kidiplomasia kwa masuala haya, lakini hadi sasa hajapata majibu yoyote kutoka kwake, jambo linaloonyesha kutokujali kwa upande wa Malawi. Hatua hii ya serikali ya Tanzania inatazamwa kama jibu madhubuti la kulinda maslahi ya wakulima na wafanyabiashara wa ndani dhidi ya vizuizi vya kibiashara visivyo vya haki katika soko la kikanda.