Serikali ya Tanzania imesimama kidete kupinga vikwazo vya kibiashara vinavyowekwa na nchi za Malawi na Afrika Kusini, hatua ambayo inawaumiza wakulima na wafanyabiashara wa Kitanzania wanaotafuta masoko katika mataifa hayo jirani.
Akizungumza kwa msisitizo, Waziri wa Kilimo, Mhe. Hussein Bashe, alifahamisha umma kuwa Malawi imefikia hatua ya kupiga marufuku kabisa kuingizwa kwa mazao mbalimbali kutoka Tanzania, ikiwa ni pamoja na mchele, unga wa ngano na mahindi, ndizi, na tangawizi. Kitendo hiki kimeleta pigo kubwa kwa wafanyabiashara wengi wa Tanzania ambao walikuwa wakilitegemea soko la Malawi kama njia yao kuu ya kujipatia kipato. Wakati huohuo, Afrika Kusini inaendelea na msimamo wake wa kuzuia uingizwaji wa ndizi zinazovunwa Tanzania, licha ya jitihada za muda mrefu za kidiplomasia ambazo Tanzania imekuwa ikizifanya ili kufikia suluhu.
Kutokana na hali hii inayoendelea, Serikali ya Tanzania imetangaza wazi hatua tatu muhimu ambazo zitaanza kutekelezwa kikamilifu kuanzia Jumatano ijayo. Hatua hizi zinalenga kulinda maslahi ya kiuchumi ya nchi na wananchi wake. Kwanza, Tanzania itazuia mara moja uingizwaji wa bidhaa zote za kilimo zinazotoka Malawi na Afrika Kusini hadi pale ambapo nchi hizo zitakapofungua milango ya masoko yao kwa bidhaa zinazozalishwa nchini Tanzania. Hatua hii inalenga kuweka shinikizo la kiuchumi ili kulazimisha nchi hizo kufikiria upya na kuondoa vikwazo vyao vya kibiashara.
Pili, Serikali ya Tanzania imepiga marufuku kupitishwa kwa bidhaa zote zinazotoka Malawi na Afrika Kusini ndani ya ardhi ya Tanzania au kutumia Bandari ya Dar es Salaam kama njia ya kusafirisha bidhaa zao kwenda nchi nyingine. Hatua hii ni jibu la moja kwa moja kwa vikwazo walivyoweka, kwa kuzuia nchi hizo kunufaika na miundombinu muhimu ya usafirishaji ya Tanzania.
Tatu, Tanzania imesitisha kwa muda usafirishaji wa mbolea kwenda Malawi. Mbolea ni rasilimali muhimu sana kwa sekta ya kilimo nchini, na hatua hii inaashiria wazi kuwa Tanzania inalichukulia suala hili kwa uzito unaostahili na iko tayari kuchukua hatua zote muhimu kulinda maslahi ya wakulima wake.
Waziri Bashe alieleza kwa masikitiko kuwa juhudi mbalimbali za kidiplomasia na mazungumzo na serikali ya Malawi hazikuzaa matokeo yoyote yanayotarajiwa. Alisisitiza kuwa hatua ambazo zimechukuliwa na Serikali ya Tanzania ni za lazima ili kulinda uchumi wa taifa, kuheshimu kazi kubwa inayofanywa na wakulima wa Tanzania, na kudai usawa katika masuala ya biashara ndani ya Jumuiya ya Maendeleo ya Kusini mwa Afrika (SADC), ambayo Tanzania, Malawi, na Afrika Kusini ni wanachama wake. Ni muhimu kuhakikisha kuwa biashara inafanyika kwa haki na manufaa kwa pande zote.
Zaidi ya hayo, Waziri Bashe aliwaonya wafanyabiashara wa Tanzania kuacha mara moja kuagiza bidhaa kutoka Afrika Kusini, hasa matufaa na machungwa, hadi pale ambapo nchi hiyo itakapokubali kufungua soko lake kwa ndizi zinazozalishwa kwa wingi nchini Tanzania. Aliongeza kuwa serikali itasimamia kwa karibu utekelezaji wa agizo hili.
Serikali ya Tanzania imeweka wazi kuwa itaendelea kuchukua hatua zaidi ikiwa hali ya kibiashara haitabadilika na kama nchi hizo hazitaondoa vikwazo ambavyo vinaathiri vibaya biashara za wafanyabiashara na maisha ya wakulima wa Tanzania. Msimamo huu unaonyesha dhamira thabiti ya serikali ya kulinda maslahi ya kiuchumi ya nchi na kuhakikisha kuwa wananchi wake wanafanya biashara katika mazingira ya usawa na haki. Ni matumaini ya Tanzania kuwa hatua hizi zitazaa matunda na kusababisha Malawi na Afrika Kusini kufikiria upya sera zao za kibiashara.