Taifa la Nigeria, ambalo mara nyingi hutajwa kama "Jitu la Afrika" (Giant of Africa), limejikuta likipita katika kipindi kigumu zaidi cha kiusalama, hali iliyomlazimu Rais Bola Ahmed Tinubu kutangaza "Hali ya Hatari" ya kiusalama nchi nzima. Uamuzi huu mzito umekuja kufuatia wimbi la kutisha la matukio ya utekaji nyara ambayo yameigeuza nchi hiyo kuwa uwanja wa hofu, huku wananchi wakiishi roho mkononi.
Katika hotuba yake iliyorushwa na Televisheni ya Taifa na kutazamwa na mamilioni ya wananchi waliokata tamaa, Rais Tinubu hakuuma maneno. Ameagiza vyombo vya ulinzi na usalama kufanya usajili wa haraka wa maelfu ya askari wapya wa jeshi na polisi ili kuongeza nguvu kazi ya kupambana na kile alichokiita "saratani ya usalama."
Polisi wa Vigogo 'Kunolewa' Upya
Katika hatua ambayo imepokelewa kwa hisia tofauti na wadau wa usalama, Rais Tinubu ametoa agizo ambalo halijawahi kushuhudiwa; ameelekeza kuwa askari polisi wote ambao kwa sasa wamepewa jukumu la kulinda viongozi wakuu (VIPs) na watu mashuhuri, wapelekwe kambini mara moja kupata mafunzo maalum ya kijeshi. Lengo ni kuwatoa "kwenye viyoyozi" na kuwapeleka katika maeneo ya mipakani na misituni ambayo yamegeuka kuwa ngome za wahalifu, ili wakapambane ana kwa ana na watekaji hao.
Aidha, Rais ameliagiza Shirika la Ujasusi la Taifa (DSS) kushirikiana na Walinzi wa Misitu (Forest Rangers) waliofunzwa kikamilifu ili kuanzisha msako wa nyumba kwa nyumba na msitu kwa msitu. Mkakati hapa ni kufyeka maficho yote ya makundi haya yenye silaha ambayo yameifanya misitu minene ya Nigeria kuwa himaya yao.
Orodha ya Matukio ya Kutamausha
Hali ya usalama imezorota kwa kasi ya ajabu ndani ya wiki mbili zilizopita, ikionekana kama filamu ya kutisha isiyoisha.
- Jimbo la Kebbi (Kaskazini Magharibi): Wiki iliyopita, wanafunzi 25 wa kike wa shule ya sekondari ya umma katika kijiji cha Maga walitekwa nyara. Ingawa taarifa za hivi punde zinaeleza kuwa mmoja alitoroka na wengine 24 wameachiwa, tukio hili limeacha kovu kubwa la kisaikolojia.
- Jimbo la Kwara (Magharibi): Waumini 38 waliokuwa wakimwabudu Mungu kanisani walivamiwa na kubebwa juu juu na watu wasiojulikana. Mungu ni mwema, kwani wote waliripotiwa kuachiwa huru tarehe 23, ingawa haijulikani kama "komboleo" lililipwa.
- Jimbo la Niger (Tukio Baya Zaidi): Hili ndilo tukio lililoligusa zaidi taifa. Katika shule moja ya Kikatoliki, jumla ya wanafunzi 303 na walimu wao 12 walitekwa nyara. Mpaka sasa, ni wanafunzi 50 tu ndio wamefanikiwa kutoroka makucha ya watekaji hao, huku zaidi ya wanafunzi 250 wakiwa bado hawajulikani walipo. Wazazi wamebaki na vilio, wakikesha makanisani na misikitini wakiombea watoto wao warejee salama.
Kutokana na hali hii, majimbo 10 kati ya 19 yaliyopo Kaskazini na Magharibi mwa Nigeria yamechukua hatua ya shingo upande ya kufunga shule zote kwa muda usiojulikana. Hii ni pigo kubwa kwa sekta ya elimu katika eneo ambalo tayari lina idadi kubwa ya watoto wasioenda shule duniani.
Kivuli cha Trump na Siasa za Kidini
Wachambuzi wa mambo ya kimataifa wanahusianisha ongezeko hili la mashambulizi na onyo lililotolewa hivi karibuni na Rais wa Marekani, Donald Trump. Takriban wiki mbili zilizopita, Trump alikaririwa akitoa onyo kali kuhusu "mauaji ya kimkakati dhidi ya Wakristo" yanayofanywa na makundi ya Kiislamu yenye itikadi kali nchini humo, na kutishia kuchukua hatua za kijeshi.
Ingawa Serikali ya Nigeria imekuwa ikikanusha vikali madai ya kuwepo kwa mateso ya kidini, matukio ya kuvamiwa kwa makanisa na shule za Kikristo yameendelea kuibua maswali magumu. Hata hivyo, ukweli mchungu ni kwamba makundi haya yanayojulikana kama "Bandits" mara nyingi huongozwa na tamaa ya fedha. Biashara ya utekaji imegeuka kuwa "mgodi wa dhahabu" kwao, ambapo huteka raia na kudai mamilioni ya Naira kama chuya (ransom).
Wakati mwingine, familia zinaposhindwa kulipa fedha hizo, mateka hao huendelea kushikiliwa utumwani au hata kuuawa kinyama. Hali hii imeifanya Nigeria kuwa moja ya maeneo hatari zaidi duniani kwa sasa, huku macho yote yakiwa kwa Rais Tinubu kuona kama "mkono wa chuma" aliotangaza utafanikiwa kuzima moto huu.