Serikali ya Uingereza imechukua hatua kubwa na yenye utata kwa kuidhinisha majaribio madogo ya nje ya maabara ya teknolojia ya uhandisi wa hali ya hewa inayolenga kuzuia mionzi ya jua, kama njia moja ya kupunguza kasi ya mabadiliko ya tabianchi. Takriban Pauni milioni 50 za Uingereza (sawa na takriban Shilingi Bilioni 165 za Tanzania) zimetengwa kwa ajili ya mradi huu unaolenga kutathmini ufanisi na hatari za teknolojia hii katika mazingira halisi ya angahewa. Huu unatajwa kuwa mradi mkubwa zaidi duniani wa aina yake.
Mradi huu mkuu utaongozwa na Taasisi ya Utafiti wa Juu na Ubunifu ya Uingereza (ARIA), ambayo ipo chini ya serikali. Kwa mujibu wa taarifa kutoka ARIA iliyonukuliwa na gazeti la The Guardian la Uingereza tarehe 23 Aprili, lengo kuu la majaribio haya ni "kupata data muhimu itakayowezesha kutathmini uwezekano na hatari za teknolojia hii."
Sambamba na hilo, Baraza la Utafiti wa Mazingira Asilia la Uingereza (NERC) litatumia Pauni milioni 11 (kama Shilingi Bilioni 36.3 za Tanzania) kugharamia mradi mwingine utakaofanya uchambuzi wa kina kuhusu athari za mbinu za Usimamizi wa Mionzi ya Jua (SRM - Solar Radiation Management), bila kufanya majaribio ya nje.
SRM ni jina la jumla kwa teknolojia zinazolenga kupunguza kiasi cha mwanga wa jua unaofika kwenye uso wa dunia. Baadhi ya mbinu zinazofikiriwa ni pamoja na kupuliza angani chembechembe ndogo zinazoweza kuakisi mwanga wa jua, au kupuliza maji ya bahari yaliyosagwa kuwa chembechembe ndogo sana ili kutengeneza mawingu meupe zaidi yatakayoakisi mwanga mwingi wa jua kurudi angani. Iwapo teknolojia za SRM zitafanikiwa, zinatarajiwa kushusha kwa muda joto la uso wa dunia, kupunguza athari mbaya za mabadiliko ya tabianchi, na kutoa muda zaidi kwa ajili ya juhudi za kupunguza utoaji wa gesi joto.
Hata hivyo, teknolojia hizi za kuzuia jua zinakabiliwa na ukosoaji mkubwa na wasiwasi kuhusu uwezekano wa kusababisha madhara yasiyotarajiwa kwa mazingira. Wakosoaji wanahofia kuwa kuingilia mfumo wa jua kunaweza kusababisha mabadiliko katika mifumo ya mvua, kuathiri uzalishaji wa chakula duniani, na kuleta madhara mengine yasiyojulikana. Hofu hizi zimesababisha kufutwa kwa miradi mingine ya majaribio ya nje iliyokuwa imepangwa hapo awali.
Watafiti wanaounga mkono utafiti wa SRM wanasisitiza kuwa kuna haja ya kuwa na suluhisho za muda mfupi kukabiliana na hali mbaya ya sasa. Profesa Mark Symes wa Chuo Kikuu cha Glasgow nchini Uingereza, ambaye ni mkuu wa mradi huu wa ARIA, anasema, "Ukweli kwamba tunakaribia kufikia nukta ambapo mabadiliko ya tabianchi hayawezi kurekebishwa (tipping points) ni sababu tosha ya kufanya utafiti wa teknolojia za kuzuia jua." Anaongeza, "Mabadiliko yasiyoweza kurudi nyuma katika ongezeko la joto, mikondo ya bahari na kuyeyuka kwa barafu yanaweza kutokea ndani ya karne hii ya 21. Ili kujiandaa na majanga hayo, tunahitaji kutafuta njia za kupoza dunia kwa haraka."
Moja ya mapungufu makubwa katika utafiti wa SRM hadi sasa ni ukosefu wa data halisi iliyokusanywa kutoka kwenye majaribio ya nje. Tafiti nyingi zimefanyikia maabarani au kutumia miundo ya kompyuta, ambazo haziwezi kuelezea kikamilifu athari na hatari halisi za teknolojia hizi.
Mradi wa ARIA utafanya majaribio kwa kiwango kidogo sana, hautatumia kemikali zenye sumu, na utatanguliwa na tathmini ya athari za kimazingira pamoja na kupata maoni ya wananchi wa maeneo husika. Mipango kamili kuhusu mbinu zitakazotumika na maeneo ya majaribio itatangazwa katika wiki zijazo. Mradi wa NERC hautahusisha majaribio ya nje, bali utatumia data zilizopo, miundo ya kompyuta, na kuchambua matukio asilia yanayofanana kama milipuko ya volkano.
Baadhi ya wanasayansi wanaonya kuwa kuwekeza kwenye utafiti wa SRM kunaweza kupotosha juhudi za kukabiliana na chanzo halisi cha mabadiliko ya tabianchi, ambacho ni kupunguza utoaji wa gesi joto. Wanasayansi wa hali ya hewa nchini Uingereza wamewahi kukosoa teknolojia hizi wakisema "ni kama kutumia dawa za kutuliza maumivu kutibu saratani" na kwamba ni "njia hatari sana na inayopuuza ukweli halisi." Mjadala kuhusu teknolojia hii unaendelea kuwa mkali duniani kote.