Wanasayansi wamegundua jumla ya miezi (satellites) 128 mpya zinazozunguka Saturn, na kuongeza idadi ya miezi inayojulikana ya sayari hiyo hadi 274. Ugunduzi huu mpya unafanya Saturn kuwa sayari yenye idadi kubwa zaidi ya miezi katika Mfumo wa Jua, ikipita Jupiter yenye miezi 95, Uranus yenye 28, na Neptune yenye 16.
Kwa mujibu wa ripoti za The New York Times na vyanzo vingine vya habari mnamo Machi 11, ugunduzi huu ulifanywa na timu ya wanasayansi wakiongozwa na Dkt. Edward Ashton kutoka Taasisi ya Astronomia na Astrofizikia ya Sinica nchini Taiwan. Matokeo ya utafiti wao yanatarajiwa kuchapishwa hivi karibuni katika Research Notes of the American Astronomical Society (AAS).
Mwezi Mpya Zilizogunduliwa
Miezi iliyogunduliwa ni midogo sana ikilinganishwa na mwezi wa Dunia, ambao una kipenyo cha kilomita 3,474. Miezi mingi mpya ina kipenyo cha kilomita chache tu. Hata hivyo, kwa mujibu wa International Astronomical Union (IAU), mwili wowote unaozunguka sayari katika obiti inayofuatiliwa unachukuliwa kuwa mwezi, bila kujali ukubwa wake.
Ugunduzi huu ulifanyika mwaka 2023 kwa kutumia darubini kubwa ya Canada-France-Hawaii Telescope iliyopo Mauna Kea, Hawaii. Wanasayansi walitumia mbinu maalum za kuchunguza mwendo wa miezi midogo iliyokuwa haijulikani hapo awali.
Ushahidi wa Migongano ya Anga za Juu
Timu ya watafiti inasema kuwa idadi kubwa ya miezi inayozunguka Saturn inaweza kuwa ishara ya migongano mikubwa iliyotokea katika historia ya anga za juu. Miezi hiyo imewekwa katika makundi kulingana na tabia zao za obiti na uwezekano wa kuwa zilitokana na mgongano mmoja.
Moja ya makundi hayo ni kundi la Mundilfari, ambalo lina miezi 47 kati ya 128 mpya zilizogunduliwa. Wanasayansi wanakadiria kuwa miezi hii ilitokana na mgongano uliotokea takriban miaka milioni 100 iliyopita katika obiti ya Saturn.
Dkt. Ashton anasema kuwa bado kuna uwezekano wa kugundua miezi zaidi, na idadi ya miezi ya Saturn inaweza kufikia maelfu. Ugunduzi huu unaendelea kutoa mwanga mpya juu ya historia ya mfumo wa sayari na jinsi miili ya angani inavyobadilika kwa muda.