Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo (DRC) imeomba msaada wa kijeshi kutoka Marekani kwa kubadilishana na haki za uchimbaji wa madini yake muhimu, katika juhudi za kuzuia kuenea kwa vita vinavyoendelea mashariki mwa nchi hiyo.
Kwa mujibu wa ripoti ya Financial Times mnamo Machi 8, serikali ya DRC inafanya mazungumzo na Marekani ili kuwapa kampuni za Kimarekani haki za uchimbaji wa madini, huku Marekani ikitoa msaada wa kijeshi, ikiwa ni pamoja na vifaa vya kivita na mafunzo ya kijeshi.
Duru za ndani za serikali ya DRC zimeripoti kuwa mwezi uliopita, serikali hiyo ilimwandikia barua Waziri wa Mambo ya Nje wa Marekani, Marco Rubio, ikieleza utayari wake wa kuwapa kampuni za Marekani ruhusa ya kuchimba madini kwa masharti kwamba Marekani itatoa msaada wa kijeshi.
Chanzo kilicho karibu na mazungumzo haya kilisema kuwa Marekani inazidi kuwa na nia ya kushiriki, lakini bado kuna changamoto nyingi, na mazungumzo yako katika hatua za awali.
Ikiwa makubaliano haya yatakamilika, yatatoa msaada mkubwa kwa utawala wa Rais Félix Tshisekedi, ambaye anakabiliwa na mashambulizi makubwa kutoka kwa waasi wa M23 wanaodaiwa kuungwa mkono na Rwanda.
M23 ilianza mashambulizi mapya mwishoni mwa Januari na kufanikiwa kuteka jiji la Goma, mji muhimu mashariki mwa DRC. Mnamo Februari 18, waasi hao walidhibiti pia mji wa pili kwa ukubwa wa eneo hilo, Bukavu.
Eneo la mashariki mwa DRC lina hifadhi kubwa ya madini yenye thamani kubwa duniani. Kanda hiyo inakadiriwa kuwa na 80% ya hifadhi ya dunia ya kobalti, 20-30% ya koltani, na 38% ya madini adimu ya nadra (rare earth minerals). Pia lina akiba kubwa ya dhahabu, almasi, shaba, lithiamu, na urani.
Utajiri huu wa madini ndio sababu kuu inayochochea waasi wa M23 kujaribu kuteka maeneo haya, huku Rwanda ikihusishwa kama mfadhili wao mkuu.
Kwa upande mwingine, Marekani inayoonyesha nia ya kushiriki katika makubaliano haya, itaweza kupata chanzo kipya cha usambazaji wa madini muhimu, ambayo ni kiini cha utengenezaji wa teknolojia za kisasa kama betri za magari ya umeme na vifaa vya kielektroniki. Aidha, hatua hii inaweza kuisaidia Marekani kupunguza ushawishi wa China katika sekta ya madini ya DRC, kwani kwa sasa, sehemu kubwa ya migodi nchini humo inamilikiwa na kampuni za Kichina.
Msemaji wa Wizara ya Mambo ya Nje ya Marekani alisema kuwa serikali ya Trump iko tayari kujadili ushirikiano huu kwa mujibu wa sera yake ya "America First". Aliongeza kuwa ushirikiano kati ya kampuni za Marekani na DRC unaweza kuimarisha uchumi wa pande zote mbili, kuleta ajira bora kwa wananchi wa DRC, na kusaidia nchi hiyo kujiunganisha na mnyororo wa thamani wa kikanda na kimataifa.
Hata hivyo, Ikulu ya Marekani bado haijatoa tamko rasmi kuhusu suala hili.