Hali ya taharuki na mchafuko mkubwa iliikumba Rasi ya Iberia Jumatatu, tarehe 28 Aprili, kufuatia tukio la ghafla na la kipekee la kukatika kwa umeme lililoathiri karibu nchi nzima ya Hispania, maeneo makubwa ya Ureno, na sehemu za kusini mwa Ufaransa. Kukatika huku kwa umeme, kulikoanza majira ya saa sita na dakika 33 mchana (kwa saa za Hispania), kulisababisha kusimama kwa shughuli nyingi muhimu na kuleta usumbufu mkubwa kwa mamilioni ya watu.
Katika miji mikuu kama Madrid, Barcelona (Hispania) na Lisbon (Ureno), hali ilikuwa ya mtafaruku mkubwa. Mifumo ya usafiri ililazimika kusimama; treni za chini ya ardhi (metro) jijini Madrid zilisimama ghafla, na takriban abiria 35,000 walihitaji kuokolewa. Juu ardhini, taa za kuongoza magari barabarani (traffic lights) zilizima, na kusababisha msongamano mkubwa huku polisi wakijaribu kuongoza magari kwa ishara za mikono kwenye makutano makuu. Huduma za kifedha nazo ziliathirika, kwani mifumo ya malipo kwa kadi (POS) katika maduka mengi ilishindwa kufanya kazi. Wafanyakazi wengi walilazimika kuacha kazi na kurejea nyumbani mapema kwa sababu kompyuta hazikuwa zikifanya kazi. Watu walilazimika kutumia mishumaa majumbani mwao, hali iliyoelezewa na gazeti la El País la Hispania kama "Hispania imerudi karne ya 19". Hata mashindano makubwa ya michezo, kama lile la tenisi la Madrid Open, yalisitishwa.
Nchini Ureno, hali haikuwa tofauti sana. Mji mkuu Lisbon na maeneo yanayouzunguka, pamoja na maeneo ya kaskazini na kusini mwa nchi, yaliingia gizani. Uwanja wa Ndege wa Kimataifa wa Lisbon ulilazimika kufuta safari za ndege zaidi ya 200 kutokana na mifumo kushindwa kufanya kazi. Baadhi ya vituo vya mafuta vilifungwa. Mjadala wa televisheni uliokuwa umepangwa kati ya Waziri Mkuu na kiongozi wa upinzani kuelekea uchaguzi mkuu wa mapema mwezi ujao uliahirishwa.
Kutokana na ukubwa wa tatizo, serikali ya Hispania ilitangaza hali ya hatari katika baadhi ya mikoa (kama Madrid, Andalusia, Extremadura) na kuamuru polisi 30,000 kufanya doria nchi nzima ili kudumisha utulivu na kuzuia uhalifu. Waziri Mkuu Pedro Sánchez alihutubia taifa usiku wa Jumatatu, akitoa wito kwa wananchi kuwa watulivu na kupunguza matumizi ya simu za mkononi na safari zisizo za lazima ili kusaidia juhudi za kurejesha umeme haraka iwezekanavyo. Ureno pia ilitangaza hali ya mgogoro wa kitaifa wa nishati.
Juhudi za kurejesha umeme zilianza mara moja. Kufikia Jumanne asubuhi (Aprili 29), Hispania iliripotiwa kurejesha asilimia 92 ya umeme wake, huku Ureno ikifikia asilimia 95. Hata hivyo, mamlaka za usafiri zilionya kuwa athari kwenye baadhi ya njia za treni za masafa marefu na usumbufu katika viwanja vya ndege kutokana na safari zilizofutwa na kucheleweshwa unaweza kuchukua hadi wiki moja kurejea katika hali ya kawaida. Kwa bahati nzuri, hakuna ripoti za vifo au ajali kubwa zilizotokana moja kwa moja na tukio hili.
Chanzo halisi cha kukatika huku kwa umeme bado kinachunguzwa na serikali zote mbili. Hata hivyo, Waziri Mkuu wa Ureno, Luís Montenegro, alisema kuwa "sababu haikutokea Ureno. Inaonekana ilitokea Hispania." Kauli hii inatokana na ukweli kwamba nchi hizi mbili zinatumia gridi ya pamoja ya umeme, na wakati tukio linatokea, Ureno ilikuwa ikiagiza umeme kutoka Hispania. Waziri Mkuu Sánchez wa Hispania alieleza kuwa kiasi kikubwa cha umeme, takriban Gigawati 15 (GW) - sawa na asilimia 60 ya mahitaji yote ya Hispania wakati huo - kilipotea kutoka kwenye gridi ndani ya sekunde tano tu. Kiasi hiki kikubwa cha umeme (Gigawati moja inakadiriwa inaweza kuwasha takriban nyumba laki saba na nusu) kupotea ghafla ni tukio lisilo la kawaida. Kiongozi wa zamani wa kampuni ya umeme ya Hispania, Red Eléctrica, alisema hajawahi kushuhudia kitu kama hicho katika uzoefu wake wa miaka 40.
Nadharia kadhaa kuhusu chanzo cha tatizo zimeanza kujitokeza:
- Kampuni ya umeme ya Ureno (REN) inahisi kuwa huenda kulitokea "mtetemeko wa anga unaosababishwa na mabadiliko makali ya joto" (induced atmospheric vibration) kwenye nyaya za umeme za msongo wa juu ndani ya Hispania, jambo ambalo lilisababisha mifumo kupoteza uwiano (synchronization failure).
- Idara ya Usalama wa Mtandao ya Umoja wa Ulaya (EU) imedokeza uwezekano wa "hitilafu kwenye kebo" za usafirishaji umeme.
- Shirika la habari la Bloomberg liliripoti uwezekano wa gridi ya umeme ya Hispania kuzidiwa kutokana na uzalishaji mkubwa wa nishati jadidifu (jua na upepo) katika miezi ya hivi karibuni bila miundombinu ya usafirishaji kuimarishwa ipasavyo.
- Uvumi kuhusu uwezekano wa shambulio la kimtandao, huku baadhi ya wananchi nchini Hispania wakihisi Urusi inaweza kuhusika. Hata hivyo, maafisa wa juu wa EU, akiwemo Makamu wa Rais wa Kamisheni ya Ulaya Teresa Ribera na Rais wa Baraza la Ulaya António Costa, wamesisitiza kuwa hadi sasa hakuna ushahidi wowote unaoonyesha kuwa tukio hilo lilisababishwa na "kitendo cha kukusudia" au shambulio la kimtandao.
Waziri Mkuu Sánchez amesisitiza kuwa "sababu zote zinazowezekana zinachunguzwa" na akawataka watu wasieneze uvumi usio na msingi. Hata hivyo, gazeti la ABC la Hispania limeonya kuwa ikiwa itakuja kubainika kuwa chanzo kilikuwa ni shambulio la kimtandao, itaonyesha udhaifu mkubwa katika usalama wa gridi za umeme barani Ulaya.