Rais Paul Biya wa Cameroon, mwenye umri wa miaka 92, amewashangaza wengi kwa kutangaza nia yake ya kugombea urais kwa muhula wa nane katika uchaguzi mkuu ujao utakaofanyika mwezi Oktoba. Tangazo hili linabadilisha kabisa upepo wa siasa za Cameroon, kwani wengi walitarajia kiongozi huyo mzee asigombee tena kutokana na umri wake mkubwa na hali yake ya afya.
Rais Biya ni kiongozi wa pili barani Afrika aliyekaa madarakani kwa muda mrefu zaidi, akimfuatia Teodoro Obiang wa Equatorial Guinea. Amekuwa akitawala Cameroon tangu mwaka 1982, akihudumu kwa miaka 43 tangu Cameroon ilipopata uhuru wake kutoka Ufaransa mwaka 1960. Licha ya uongozi wake mrefu, kumekuwa na wasiwasi mkubwa kuhusu afya yake, huku mara nyingi akitumia muda mrefu nje ya nchi kwa matibabu. Mwaka jana, uvumi wa kifo chake ulienea sana kiasi kwamba serikali ililazimika kutoa taarifa rasmi kuukanusha.
Kupitia akaunti yake ya mitandao ya kijamii, Rais Biya alisisitiza uamuzi wake, akisema, "Wakati mzuri bado haujafika. Uamuzi wangu wa kuendelea kuwatumikia wananchi unatokana na changamoto kubwa zinazoikabili Cameroon." Kauli hii inatoa taswira ya kiongozi anayeamini bado ana jukumu la kutatua matatizo ya nchi yake.
Hata hivyo, tangazo hili limeibua hisia tofauti miongoni mwa wachambuzi wa siasa na wanaharakati wa haki za binadamu. Nkongho Felix Agbor, mtetezi wa haki za binadamu na wakili mashuhuri nchini Cameroon, alielezea uamuzi wa Biya kama ishara wazi kwamba mabadiliko ya kisiasa nchini humo yamesimama. "Kinachohitajika Cameroon kwa sasa si marudio, bali ni uvumbuzi," alisema Agbor. Aliongeza kuwa, "Wananchi wa Cameroon wanastahili kufurahia mabadiliko ya kidemokrasia na uongozi wenye uwajibikaji."
Mbali na changamoto za kisiasa za ndani, Cameroon inakabiliwa na tishio la ugaidi kutoka kundi la kigaidi la Boko Haram, ambalo lina makao yake makuu nchini jirani ya Nigeria. Jukumu la kupambana na ugaidi ni mzigo mkubwa kwa serikali ya Biya na ni moja ya changamoto anazodai kuzitatua.
Katika nyakati za hivi karibuni, baadhi ya washirika wa zamani wa Rais Biya wametangaza nia yao ya kugombea urais baada ya kurudi kutoka uhamishoni. Hali hii inaweza kuongeza ushindani katika uchaguzi ujao. Ikumbukwe kwamba katika uchaguzi wa mwaka 2018, Rais Biya alishinda kwa zaidi ya asilimia 70 ya kura, ingawa uchaguzi huo uligubikwa na madai ya udanganyifu na idadi ndogo ya wapiga kura, hasa kutokana na ghasia za makundi ya kujitenga na wanamgambo.
Hali hii ya viongozi wazee kugombea tena si ya kipekee kwa Cameroon. Nchini Uganda, Rais Yoweri Museveni naye pia anajitayarisha kugombea muhula wa saba, na iwapo atashinda, atakuwa amekaa madarakani kwa takribani miaka 50. Matukio haya yanaibua mjadala mpana kuhusu demokrasia, mabadiliko ya uongozi, na mustakabali wa kisiasa barani Afrika.