Hali ya mambo jijini Dar es Salaam imekuwa ya mguu mmoja ndani, mguu mmoja nje, kufuatia Jeshi la Polisi kutangaza rasmi amri ya kutotoka nje (curfew) kuanzia saa kumi na mbili kamili jioni ya siku ya Jumatano. Hatua hii kali inakuja baada ya jiji hilo kubwa la kibiashara kutikiswa na mfululizo wa maandamano makali yaliyochafua mazingira ya uchaguzi mkuu uliokuwa ukifanyika.
Mbali na vurugu za mitaani, hali ya mawasiliano nayo ime_lemazwa_. Shirika huru la kimataifa linalofuatilia masuala ya intaneti, NetBlocks, limethibitisha kutokea kwa mvurugiko mkubwa wa huduma za intaneti kote nchini. Hali hii imeifanya iwe vigumu kwa wananchi kupata habari na kuwasiliana kwa urahisi. Kabla ya mtandao kusuasua, video na picha zilisambaa kwenye mitandao ya kijamii zikionyesha vijana wenye hasira wakirushiana mawe na vikosi vya usalama. Katika matukio mengine ya kutisha, kituo cha mafuta kiliripotiwa kuwaka moto, na ofisi moja ya serikali ya mtaa pia ilichomwa.
Vurugu hizi hazikuishia Dar es Salaam pekee. Video zilizosambazwa na chama kikuu cha upinzani, CHADEMA, zilionyesha makundi ya vijana wakiandamana kwa kukimbia katika mitaa ya jiji la Arusha, huku moshi mweusi ukifuka nyuma yao, na wengine wakisikika wakipiga kelele, "Tunaitaka nchi yetu!"
Kiini hasa cha hasira hii ya wananchi ni hatua ya Tume ya Uchaguzi kuwaengua wagombea wawili wakuu wa upinzani waliokuwa tishio kwa chama tawala. Chama cha CHADEMA kiliondolewa kwenye kinyang'anyiro mwezi Aprili baada ya kudaiwa kukataa kutia saini waraka wa maadili ya uchaguzi, na kiongozi wake mashuhuri, Tundu Lissu, anakabiliwa na mashtaka mazito ya uhaini. Vilevile, Luhaga Mpina, aliyekuwa mgombea kupitia chama cha ACT-Wazalendo, naye alizuiwa kushiriki. Kuondolewa kwao kumeacha chama cha Rais Samia, CCM, kikishindana na vyama vidogo tu, hali iliyopelekea CHADEMA kupuuza uchaguzi huo na kuuita "utawazwaji" wa Rais Samia.
Katika hali isiyotarajiwa, inadaiwa kuwa waandamanaji walikuwa wakitumia teknolojia kwa ujanja kuratibu mienendo yao. Taarifa zinaonyesha walikuwa wakitumia programu ya simu iitwayo Zello, ambayo inabadilisha simu janja kuwa kama 'walkie-talkie' (redio ya upepo). Licha ya matukio haya yote, serikali imeendelea kusisitiza kuwa uchaguzi unafanyika kwa haki na uwazi, huku ikikanusha vikali madai ya ukiukwaji wa haki za binadamu.
Wakati mitaani hali ikiwa tete, Rais Samia Suluhu Hassan alionekana akipiga kura yake katika mji mkuu wa utawala, Dodoma. Akizungumza na waandishi wa habari, aliwasihi Watanzania waliosalia majumbani wajitokeze kutumia haki yao ya kikatiba. Hata hivyo, taarifa kutoka vituo vingi vya kupigia kura zilionyesha idadi ndogo ya watu waliojitokeza.
Mvutano huu unaweka doa kwenye sifa alizopata Rais Samia alipoingia madarakani mwaka 2021, akichukua nafasi ya Hayati John Magufuli. Alipongezwa kwa kulegeza kamba za ukandamizaji na kufungua nchi kisiasa. Hata hivyo, miaka ya karibuni imeona malalamiko ya zamani, kama vile utekaji na upoteaji wa wakosoaji, yakirejea. Ingawa Rais Samia aliwahi kuahidi uchunguzi kuhusu madai ya utekaji, hakuna matokeo yoyote rasmi ya uchunguzi huo yaliyowekwa hadharani.
Hali ya wasiwasi imeongezeka kiasi kwamba Ubalozi wa Marekani umewashauri wafanyakazi wake wajifichie makwao kwa sasa. Matokeo ya uchaguzi huu yanatarajiwa kutangazwa ndani ya siku tatu.