Tume Huru ya Taifa ya Uchaguzi (INEC) nchini Tanzania imetangaza rasmi kufunguliwa kwa kipindi cha maombi kwa mashirika yasiyo ya kiserikali (Asasi za Kiraia) yanayotaka kushiriki katika shughuli muhimu za uchaguzi wa Rais, Wabunge, na Madiwani unaotarajiwa kufanyika mwaka 2025. Asasi hizi zimealikwa kuomba kibali cha kutoa elimu kwa wapiga kura kuhusu haki na wajibu wao wa uraia pamoja na kufanya uangalizi wakati wa mchakato mzima wa uchaguzi. Dirisha la kupokea maombi lilianza jana, Aprili 21, 2025, na litafungwa rasmi Mei 20, 2025.
Kwa mujibu wa taarifa iliyotolewa na Mkurugenzi wa Uchaguzi wa INEC, Bw. Ramadhani Kailima, tarehe 19 Aprili, 2025, na kusambazwa kwa umma jana, mwaliko huu unazingatia matakwa ya kisheria yaliyoelezwa katika vifungu vya 10 (1) (g) na (h) vya Sheria mpya ya Tume Huru ya Taifa ya Uchaguzi, Sheria Namba 2 ya mwaka 2024.
Katika uamuzi wake wa kikao cha tarehe 3 Aprili, 2025, Tume imeweka bayana seti ya vigezo sita vya msingi ambavyo waombaji wanapaswa kukidhi ili kuruhusiwa kushiriki. Vigezo hivyo ni kama ifuatavyo:
1. Asasi husika lazima iwe imesajiliwa kihalali kwa mujibu wa sheria na kanuni za Tanzania.
2. Shirika hilo linapaswa kuwa limekuwa likifanya kazi kwa kipindi cha angalau miezi sita tangu tarehe yake ya usajili.
3. Kwa asasi zinazohusisha wafanyakazi au viongozi wa kimataifa, ni sharti watendaji wakuu wawili kati ya watatu wawe na uraia wa Tanzania.
4. Asasi mwombaji hapaswi kuwa na historia au kujihusisha na vitendo vyovyote vinavyoweza kusababisha uchochezi au kuvuruga hali ya amani na utulivu nchini wakati wa utendaji wake.
5. Ni muhimu kwa shirika kuwa na uzoefu uliothibitika katika utoaji wa elimu ya mpiga kura huko nyuma.
6. Asasi hizo zinatakiwa kuwa na uwezo na nia ya kujigharamia kikamilifu katika shughuli za utoaji wa Elimu ya Mpiga Kura.
Zaidi ya vigezo hivyo, Asasi za Kiraia zinazotuma maombi ya kufanya uangalizi wa uchaguzi zitasimamiwa na masharti maalum yaliyoelezwa kwa kina kwenye mwongozo wa Uchaguzi Mkuu wa mwaka 2025.
Aidha, Tume imeelekeza kuwa katika maombi yao, asasi hizo zinapaswa kuainisha taarifa kamili zikiwemo: Anuani kamili na mahali asasi inapotekeleza majukumu yake, orodha ya shughuli zinazofanywa na asasi kwa mujibu wa hati yake ya usajili, maeneo maalum ambayo asasi inatarajia kuendesha shughuli za uangalizi, idadi kamili, majina, na maelezo binafsi ya watu muhimu (personnel) ambao asasi itawatumia katika shughuli za usimamizi na uangalizi wa uchaguzi, pamoja na majina kamili na namba za simu za viongozi wakuu wa asasi. Pia, maombi hayo yanapaswa kuambatishwa na nakala halisi (vivuli) za hati ya usajili wa asasi na Katiba yake.
INEC imesisitiza kuwa maombi yote lazima yawasilishwe kupitia Mfumo Maalum wa Kusajili Watazamaji, Asasi za Kiraia, na Vyombo vya Habari uliowekwa na Tume. Maombi yatakayotumwa kwa njia nyingine yoyote tofauti na mfumo huo yatahesabika kuwa batili na hayatashughulikiwa. Hatua hii ya INEC ya kuweka wazi vigezo na utaratibu wa maombi inalenga kuhakikisha kuwa taasisi zinazoshiriki katika mchakato wa uchaguzi zinaaminika, zina uwezo, na zinafanya kazi kwa uwazi, hatimaye kuchangia katika kufanyika kwa Uchaguzi Mkuu huru, wa haki, na wenye amani mwaka 2025.