Jina la 'Mke wa Mchungaji Mtikila' limekuwa kama nembo inayowakilisha harakati za siasa na demokrasia nchini Tanzania, likimtambulisha kwa urahisi Mama Georgia Celestine Mtikila. Alizaliwa Februari 20, 1949, katika Kijiji cha Katoke, Muleba, Kagera, na kwa jina hilo ndio anakumbukwa na familia, marafiki wa utotoni, na wenzake wa shule mbalimbali hadi Chuo cha Ualimu Mpwapwa. Jina hili liliendelea kutumika hata alipokuwa mwalimu katika shule za msingi za Forodhani na Tandika jijini Dar es Salaam kuanzia 1969 hadi 1972, na baadaye alipohudumu katika Wizara ya Elimu hadi mwaka 1982.
Hata hivyo, mwaka 1984 ulileta mabadiliko makubwa katika maisha ya Georgia alipoolewa na Mchungaji mashuhuri Christopher Mtikila. Tangu wakati huo, kwa wengi, hasa wale waliofanya naye kazi katika Shule ya Kimataifa ya Dar es Salaam ambako alikuwa mhasibu kutoka 1985 hadi 1987, alijulikana kama Georgia Mtikila.
Georgia aliishi na Mchungaji Mtikila hadi kifo kilipowatenganisha Oktoba 4, 2015. Katika maisha yao ya ndoa, hawakupata watoto. Mchungaji Mtikila alikuwa mwenyekiti wa chama cha Democratic Party (DP), na Georgia alishika nafasi muhimu ya Katibu Mkuu. Akikumbuka nafasi yake, Georgia anasema alikuwa mwanamke wa kwanza kuwa Katibu Mkuu wa chama, na anaamini ni miongoni mwa wanawake wachache waliobahatika kuwa mwenyekiti wa chama cha siasa nchini Tanzania.
Hayo yamebainishwa katika mahojiano ya kina na gazeti la HabariLEO nyumbani kwake Mikocheni, Dar es Salaam, ambapo alielezea kwa upana mchango wake kama mwanamke katika harakati za demokrasia na siasa kwa ujumla. Georgia, ambaye kitaaluma ni mwalimu, anaheshimika sana kama nguzo muhimu katika siasa za upinzani, akisimama imara bega kwa bega na mumewe katika mapambano ya kudai demokrasia ya kweli nchini Tanzania.
Wafuasi wa DP wanasisitiza kuwa ni vigumu kutenganisha mchango mkubwa wa Georgia na mafanikio pamoja na umaarufu wa Mchungaji Mtikila katika siasa. Bi. Anna Mkumbwa (72), mwanachama na mdhamini wa DP, anamuelezea Georgia kama mwanamke jasiri na mwenye busara ambaye alisaidia sana kukijenga chama, ikiwa ni pamoja na kumshauri na kumtuliza Mchungaji Mtikila katika nyakati mbalimbali. "Alikuwa ni msaidizi mkuu wa mume wake. Mchungaji Mtikila alikuwa na tabia ya kufanya maamuzi haraka sana. Akiamini jambo, alilifanyia kazi kwa nguvu zote, kiasi kwamba Georgia ilibidi aingilie kati na mumewe alimsikiliza sana," anasema Bi. Anna.
Kutokana na uwezo wake wa kipekee, baada ya kifo cha kusikitisha cha Mchungaji Mtikila, Georgia alichaguliwa na wanachama wa DP mnamo Mei 26, 2017, kuwaongoza. Hata hivyo, mwezi uliofuata, kulikuwa na mabadiliko ya uongozi ambayo Georgia anasema hawezi kuyaelezea kwa undani kwa kuwa suala hilo bado linashughulikiwa na mamlaka za serikali. "Nisingependa kulizungumzia sana kwa sababu kuna vyombo vinavyolifanyia kazi," anasema kwa tahadhari.
Mwenyekiti wa DP Mkoa wa Shinyanga, Bwana Mohamed Simba, anasema kuwa mabadiliko hayo yamemrudisha nyuma Georgia katika harakati zake za siasa. Anasema licha ya juhudi kubwa za Georgia, Msajili wa Vyama vya Siasa hakumtambua baada ya kuchaguliwa kuwa mwenyekiti. Bwana Simba anadai kuwa chama kimevamiwa na watu wanaojitambulisha kama viongozi na ambao wametambuliwa na ofisi ya msajili, hivyo kuzuia harakati za Georgia. "Huyu mama ni mtetezi mzuri sana... hata katika harakati za Mchungaji Mtikila, alikuwa kama injini, ndiye alikuwa mpangaji mkuu katika DP," anasisitiza Bwana Simba.
Bwana Gervas Mwesiga, mwanachama mwingine wa DP, anaongeza kuwa wale walio ndani ya chama wanatambua wazi kuwa ni vigumu kumtenganisha Georgia na harakati za siasa za Mchungaji Mtikila, ingawa umma kwa ujumla unaweza usilifahamu hilo. "Mama Mtikila hajabahatika kupata nafasi ya kujulikana sana kama akina mama wengine mashuhuri katika siasa, lakini mchango wake katika demokrasia nchini ni mkubwa sana," anasema Bwana Mwesiga.
Akielezea siri ya kuingia kwake kwenye siasa, Georgia anathibitisha kuwa aliingia kwa lengo la kumsaidia Mchungaji Mtikila, ambaye anamwona kama mwalimu wake mkuu wa siasa. Anasema Mtikila alimkuza si tu kisiasa bali pia kijamii, akimwelezea kama baba, mume, na mlezi mzuri wa familia. "Yaani mimi nilikuwa sijui kitu chochote... analeta nguo, analeta kila kitu mpaka na mafuta... Baada ya kuondoka, kuna wanawake walikuwa wananiletea vitu wanasema tunajua hata sokoni ulikuwa hujui," anakumbuka Georgia kwa masikitiko.
Akizungumzia historia yake ya harakati, Georgia anasema alianza na kutetea haki za binadamu kupitia Liberty International Foundation. Anasema mwaka 1986, Mchungaji Mtikila alianza kuzungumzia masuala ya Tanganyika na haki za nchi, jambo ambalo lilimsababishia kukamatwa mara kwa mara. "Niliona ili kupunguza hofu hii, niungane naye, nijue angalau anafanya nini na yuko wapi wakati akiwa hayupo nyumbani," anaeleza. Aliingia moja kwa moja kwenye siasa za vyama vingi mwaka 1992, wakati Mtikila alipokumbana na changamoto nyingi.
Georgia anakumbuka jinsi alivyokuwa akimlinda Mtikila kwa kuficha baadhi ya barua zake zenye maneno makali dhidi ya serikali, akifanya hivyo kwa nia njema ya kuepusha kukamatwa kwake mara kwa mara. Baada ya muda, alizoea siasa na akaanza kuhudhuria mikutano na hata kutumwa peke yake, hadi alipokuwa kiongozi kamili.
Licha ya changamoto nyingi, Georgia anasema neno la Mungu limemsaidia sana kukabiliana na maneno ya watu. Alisimamia kwa dhati dhamira yake ya kutetea maendeleo na ustawi wa nchi. Anajivunia kuwa miongoni mwa wanawake wa kwanza kuanzisha vyama vya siasa na kushika nafasi za juu za uongozi.
Akikumbuka wakati Mchungaji Mtikila alipofungwa mwaka 1999, Georgia anasimulia jinsi alivyohuzunika kumuona akiwa amechuchumaa gerezani. Pia anakumbuka nyakati alipokataliwa kumwona mumewe akiwa mahabusu. Alikuwa akimsihi Mtikila kupunguza kasi ya harakati zake ili kuepuka kukamatwa mara kwa mara, akieleza kuwa wakati mwingine zinaweza kuchelewesha kufikia malengo yao.
Georgia anawasihi wanawake kuunga mkono wenzao katika siasa na wanaume kufanya vivyo hivyo, akisisitiza kuwa siasa ni jambo jema lenye lengo la kuwasaidia watu. Anawatia moyo wanawake kuingia kwenye siasa na kufanya siasa njema kwa manufaa ya wananchi wote. Anamsifu Rais Samia Suluhu Hassan kwa uongozi wake na kwa kuwaheshimisha wanawake, akionyesha kuwa wanawake wanaweza kuongoza kwa ufanisi.
Anashukuru Jukwaa la Wanawahabari Wanawake (WRIFOM) kwa kutambua mchango wake katika siasa na demokrasia. "Nawashukuru ninyi (HabariLEO) kwa kuona nastahili kuandikwa... ni kweli nilikuwa sambamba na Mchungaji Mtikila na najua utamu na uchungu wa kupambania demokrasia," anamalizia Georgia kwa hisia.