Serikali ya Tanzania imefanikiwa kukusanya zaidi ya Shilingi za Kitanzania bilioni 755 kutoka kwenye sekta ya madini kuanzia mwezi Julai mwaka jana hadi sasa. Fedha hizi zimeingizwa kwenye mfuko mkuu wa serikali, jambo ambalo linaonyesha ukuaji endelevu wa sekta hiyo muhimu.
Waziri wa Madini, Anthony Mavunde, aliyasema haya alipokuwa wilayani Chunya, Mkoa wa Mbeya, wakati wa ziara yake ya kukagua Mtambo wa Kuchenjua Madini ya Shaba wa Kampuni ya MAST. Mtambo huu ni wa kwanza kujengwa katika wilaya hiyo.
Mavunde alisema kuwa kiwango hicho cha fedha kilichokusanywa kimezidi tayari lengo lililowekwa kwa mwaka wa fedha 2023/2024, ambapo serikali ilikusanya Shilingi bilioni 703. Hii inaonyesha kuwa sekta ya madini inazidi kuwa na mchango mkubwa katika uchumi wa nchi.
Alieleza kuwa ongezeko la ukusanyaji wa mapato limetokana na juhudi za serikali kuboresha mazingira ya uwekezaji. Maboresho haya yamewavutia wawekezaji wengi wa ndani na wa nje kuwekeza katika sekta ya madini, na hivyo kuongeza uzalishaji na mauzo.
Vilevile, Mavunde alisema kuwa ongezeko hilo pia limetokana na hatua ya serikali kuanzisha masoko maalumu ya kuuzia madini katika mikoa mbalimbali. Masoko haya yamerahisisha mauzo ya madini kupitia mfumo rasmi, na hivyo kuongeza mapato ya serikali.
"Lakini pia kumekuwa na ongezeko la sekta hii kuchangia kwenye pato la taifa. Kabla ya kuanzishwa masoko, sekta hii ilikuwa inachangia asilimia saba pekee, lakini kwa sasa tumefikia asilimia zaidi ya tisa na tunatarajia kufikia asilimia 10," alisema Mavunde.
Waziri Mavunde aliipongeza kampuni ya MAST kwa uwekezaji wake katika mtambo huo wa kuchenjua shaba. Alisema kuwa mtambo huo utaongeza uzalishaji wa madini ya shaba, utaongeza fursa za ajira kwa wananchi, na utachangia katika ukuaji wa Pato la Taifa.
Mkurugenzi wa kampuni hiyo, Mhandisi Geofrey Kente, alisema kuwa kampuni hiyo ilianza kufanya utafiti wa madini ya shaba mwaka 2011, na kwa sasa imeanza uzalishaji wa majaribio.
Alisema kuwa hadi sasa, kampuni hiyo imeshazalisha tani 14 za shaba zenye asilimia 70, na wanatarajia kuzindua rasmi mtambo huo mwezi Julai mwaka huu.
Mhandisi Kente aliongeza kuwa mbali na kujenga mtambo huo katika wilaya ya Chunya, kampuni hiyo pia ina mpango wa kujenga mitambo mingine katika mikoa ya Dodoma, Ruvuma, Pwani na Mtwara, ambako pia wamefanya utafiti wa madini.
"Awali tulipata upinzani mkubwa kwa sababu wananchi wa huku Chunya walikuwa wanafikiria dhahabu pekee. Kwa sasa tumeshawekeza zaidi ya Dola za Marekani milioni tatu (takriban Shilingi bilioni 7.5)," alisema Mhandisi Kente.
Alisema kuwa kampuni hiyo imeajiri wafanyakazi 104, ambapo asilimia 99 ni Watanzania. Alisema kuwa wafanyakazi wawili pekee ni raia wa nchi ya Zambia, ambao wameajiriwa kwa ajili ya kutoa utaalamu katika ujenzi wa mitambo hiyo.
Mwenyekiti wa Halmashauri ya Wilaya ya Chunya, Bosco Mwanginde, alisema kuwa kwa sasa wanaendelea kutoa elimu kwa wananchi ili wawe na uelewa kuhusu madini ya shaba na kuacha kuzingatia dhahabu pekee.
Alisema kuwa uwekezaji uliofanywa na kampuni hiyo umesaidia kuongeza mapato kwa wananchi wa Kata ya Mbugani, ambako mwekezaji amewekeza. Hii ni kutokana na kuwepo kwa soko la uhakika la mazao yao na pia nyumba zao kupata wapangaji.