Kuanzia mwezi Januari mwaka 2025, wastaafu nchini Tanzania wamepata habari njema baada ya serikali kuamua kuongeza kiwango cha chini kabisa cha pensheni kutoka shilingi laki moja (100,000/-) hadi shilingi laki moja na nusu (150,000/-) za Kitanzania. Sambamba na ongezeko hilo, serikali pia imefanya maboresho kwenye malipo ya mkupuo kwa kuongeza kutoka asilimia 33 hadi asilimia 40 kwa wale wastaafu ambao awali walikuwa wakipokea asilimia 50 ya malipo yao kama mkupuo.
Tangazo hili lilifanywa na Waziri wa Nchi katika Ofisi ya Waziri Mkuu, anayeshughulikia masuala ya Kazi, Vijana, Ajira na Watu Wenye Ulemavu, Mheshimiwa Ridhiwani Kikwete, alipokuwa akijibu swali lililoulizwa na Mbunge wa Jimbo la Mbogwe, Mheshimiwa Nicodemus Maganga, bungeni. Mheshimiwa Maganga alitaka kujua ni lini serikali itamaliza kushughulikia malalamiko mbalimbali yanayohusu mfumo wa pensheni ambao umekuwa ukiwasumbua watumishi wa umma waliostaafu.
Waziri Kikwete alifafanua kuwa mabadiliko haya yanafanyika kwa awamu. Alieleza kuwa katika mpango wa bajeti wa mwaka wa fedha 2022/23, serikali ilianza kutekeleza baadhi ya maboresho, na maboresho mengine yameongezwa katika mpango wa fedha wa mwaka 2024/25. Aliongeza kuwa kwa mujibu wa sheria na kanuni zilizopo, pensheni ya kila mwezi itaendelea kuongezeka kwa asilimia 2.0 kila mwaka.
Pia, Waziri Kikwete alibainisha kuwa serikali inafanya tathmini ya uimara wa mifuko ya pensheni kila baada ya miaka mitatu. Lengo la tathmini hii ni kuhakikisha kuwa mifuko hiyo ina uwezo wa kuendelea kutoa mafao yaliyoongezwa bila kuhatarisha uhai wake wa muda mrefu. Hii ni hatua muhimu kwa ustawi endelevu wa wastaafu na uhakika wa pensheni zao.
Katika swali la nyongeza, Mbunge wa Mlalo, Mheshimiwa Rashid Shangazi, aliuliza kama serikali ina mpango wa kufanya tathmini ya kina zaidi kuhusu uwezo wa mifuko ya pensheni na hali halisi ya maisha ya wastaafu. Alisema kuwa kiwango cha pensheni cha sasa cha shilingi 150,000/- bado ni kidogo sana ukilinganisha na gharama za maisha zinazozidi kupanda, na hivyo akasisitiza umuhimu wa serikali kufanya tathmini za mara kwa mara.
Akijibu hoja hiyo, Waziri Kikwete alisema kuwa mamlaka za mikoa na wilaya zinaendelea kukusanya taarifa za wastaafu waliopo katika maeneo yao na pia zinashughulikia changamoto mbalimbali zinazowakabili. Aliongeza kuwa wastaafu wote ambao wana malalamiko yoyote kuhusu pensheni zao au mfumo wa malipo wanakaribishwa kuwasilisha madai yao rasmi kwenye ofisi yake ili yaweze kupitiwa na hatua stahiki zichukuliwe.
Naye Mbunge wa Viti Maalumu kutoka chama cha CHADEMA, Mheshimiwa Sophia Mwakagenda, alitoa maoni yake akipendekeza kuwa pensheni hiyo iongezwe zaidi, na kufikia angalau shilingi laki sita (600,000/-) ili iweze kukidhi gharama za maisha ambazo zinaendelea kupanda kwa kasi.
Waziri Kikwete alifunga mjadala kwa kueleza kuwa malipo ya pensheni yanategemea sana hali ya uchumi wa nchi kwa ujumla na uimara wa kifedha wa mifuko ya pensheni husika. Aliahidi kuwa serikali itaendelea kuongeza malipo hayo pale tu itakapokuwa na uwezo wa kifedha wa kufanya hivyo, huku ikisikiliza na kuzingatia mahitaji ya wastaafu.