Serikali ya Jamhuri ya Muungano wa Tanzania imetangaza kutenga kiasi kikubwa cha fedha, zaidi ya shilingi bilioni 207, kwa ajili ya mwaka ujao wa fedha wa 2024/2025. Fedha hizi zimekusudiwa mahsusi kwa ajili ya kushughulikia na kulipa madai mbalimbali ya watumishi wa umma waliostaafu, ambayo bado hayajafanyiwa malipo hadi sasa.
Pamoja na kutenga kiasi hicho, serikali imetoa agizo kwa waajiri wote nchini kuwasilisha kwa haraka orodha na maelezo kamili ya wastaafu wote wenye madai yanayodaiwa. Lengo la agizo hili ni kuiwezesha Hazina ya Serikali kufanya uhakiki na hatimaye kulipa stahiki hizo kwa wakati, bila kuendelea kusababisha ucheleweshaji usio wa lazima kwa wastaafu.
Taarifa hizi muhimu zilitolewa na Naibu Waziri, Ofisi ya Rais, Menejimenti ya Utumishi wa Umma na Utawala Bora, Mheshimiwa Deus Sangu, alipokuwa akizungumza bungeni jijini Dodoma leo. Alikuwa akijibu maswali na hoja mbalimbali kutoka kwa wabunge kuhusu masuala ya watumishi na wastaafu.
Katika swali lake la nyongeza, Mbunge wa Viti Maalum kupitia Chama cha Mapinduzi (CCM), Mheshimiwa Rita Kabati, alitaka kufahamu hatua gani serikali inachukua dhidi ya waajiri ambao wamekuwa wakichelewesha kufanya malipo ya stahiki kwa watumishi wa umma, hususan wale ambao walipandishwa vyeo na baadaye kustaafu kabla ya kulipwa stahiki zao mpya.
Akijibu hoja hiyo, Naibu Waziri Sangu alihakikisha kuwa serikali imejizatiti kikamilifu kushughulikia changamoto hii. Alieleza kuwa kama ishara ya utekelezaji, tayari kiasi cha shilingi bilioni 2.7 zimelipwa katika mwaka wa fedha wa sasa (2024/2025) kwa watu wapatao 1,200 waliokuwa na madai ya aina hiyo.
Akijibu swali la msingi kutoka kwa Mbunge wa Nyasa (CCM), Mheshimiwa Stella Manyanya, ambaye alitaka kujua ni lini wastaafu waliopandishwa vyeo lakini utekelezaji wake ukasitishwa watalipwa stahiki zao, Naibu Waziri Sangu alifafanua muktadha wa suala hilo. Alieleza kuwa linahusu watumishi ambao walipandishwa vyeo na taarifa zao za kupandishwa zikaingizwa kwenye mfumo wa malipo, kabla ya mchakato wa uhakiki kusimamisha utekelezaji wa vyeo hivyo mwezi Juni mwaka 2016. Baadhi ya watumishi hao walistaafu kabla vyeo hivyo havijarejeshwa rasmi na kutambulika tena mwezi Novemba mwaka 2017.
Hata hivyo, Mheshimiwa Sangu alitoa uhakika kwa Bunge kwamba wastaafu wote wanaohusika na suala hilo watalipwa malipo yao ya tofauti ya mishahara inayotokana na vyeo vipya walivyopandishwa. Alisisitiza kuwa malipo hayo yatahesabiwa kuanzia tarehe rasmi walipopandishwa vyeo hivyo hadi tarehe walipostaafu utumishi wa umma. Alimalizia kwa kusema kuwa malipo haya yatafanywa kupitia kwa waajiri wao wa zamani, ambao ndio wana jukumu la kuwasilisha maelezo na kushughulikia mchakato huo kwa kushirikiana na Hazina. Hatua hii ya serikali inaleta matumaini makubwa kwa maelfu ya wastaafu wanaosubiri stahiki zao kwa muda mrefu.