Naibu Waziri Mkuu na Waziri wa Nishati, Dkt. Doto Biteko, ameeleza kutoridhishwa kwake na mwenendo wa utekelezaji wa mradi mkubwa wa njia ya kusafirisha umeme wa msongo wa kilovolti 400 kutoka Chalinze hadi Zuzu, Dodoma. Akizungumza jana alipokagua mradi huo katika Kijiji cha Manchali, Wilaya ya Chamwino mkoani Dodoma, Dkt. Biteko alibainisha kuwa utekelezaji umefikia asilimia 24 tu, tofauti na matarajio ya asilimia 31 ambayo yalianza tangu mradi huo uzinduliwe rasmi mwezi Novemba 2024. Hali hii ya kusuasua imemkera kiongozi huyo ambaye amemuelekeza mkandarasi, kampuni ya TBEA kutoka China, kufidia mara moja muda uliopotea.
Dkt. Biteko amekosoa vikali sababu zilizotolewa na mkandarasi, ikiwemo kuchelewa kwa fidia kwa wananchi na kukutana na miamba mikubwa wakati wa uchimbaji wa mashimo ya minara. Alisema kuwa sababu hizo hazikubaliki kwa sababu Serikali inatambua haki ya wananchi kulipwa fidia stahiki. Ili kuondoa kizingiti hicho, amemuagiza Mkurugenzi Mtendaji wa TANESCO, Lazaro Twange, kutumia mapato ya ndani ya shirika kulipa fidia zote zinazodaiwa na wananchi waliopisha mradi. Alisisitiza kuwa mradi huu unapaswa kutekelezwa kwa umakini mkubwa bila mchezo kwani ni muhimu kwa uchumi na maisha ya Watanzania.
Mradi huu, ambao unagharimu kiasi cha Shilingi bilioni 513, una umuhimu mkubwa kwa nchi. Njia ya sasa ya kusafirisha umeme kutoka Bwawa la Julius Nyerere (JNHPP) kuelekea Dodoma ina uwezo mdogo wa kubeba takriban megawati 240 tu, kiasi ambacho ni sawa na uzalishaji wa mashine moja tu kati ya tisa za JNHPP. Hii inamaanisha uwezo wa umeme unaozalishwa haufiki Dodoma na mikoa mingine yote ya Magharibi inayotegemea gridi ya Dodoma, ikiwemo Singida, Tabora, Shinyanga, Mara na Kigoma. Njia mpya ya umeme ya kV 400 itafungua milango ya fursa, kuhakikisha usambazaji wa umeme wa uhakika na wa kutosha katika mikoa hiyo, ambapo mahitaji ya umeme yanaongezeka kila siku.
Dkt. Biteko ametoa maagizo mazito kwa mkandarasi kuhakikisha anabuni mpango mpya wa utekelezaji wa kazi utakaozingatia kufidia muda uliopotea. Amempa muda wa siku nne tu kuwasilisha mpango huo kwa Katibu Mkuu wa Wizara ya Nishati. Aidha, amemtaka mkandarasi huyo kuongeza nguvu kazi mara moja ili kuharakisha ujenzi wa minara 917 inayopaswa kusimikwa, badala ya minara 100 ambayo imechimbwa hadi sasa. Kwa upande wake, Mkuu wa Mkoa wa Dodoma, Rosemary Senyamule, ameahidi kusimamia utekelezaji wa maagizo hayo yote ili kuhakikisha mradi unakamilika kwa wakati na kuifanya Dodoma kuwa kitovu cha usambazaji wa umeme nchini.
Mkurugenzi Mtendaji wa TANESCO, Lazaro Twange, amemhakikishia Naibu Waziri Mkuu kuwa maagizo yote yametekelezwa na mradi utakamilika kufikia Juni 2026 kama ilivyo kwenye mkataba. Amesema wamepokea Shilingi bilioni 107 za malipo ya awamu ya kwanza kwa mkandarasi na asilimia 15 kwa mhandisi mshauri. Kufuatia maagizo hayo, kuna matumaini kuwa mradi huu muhimu utaendelea kwa kasi na kuleta matokeo chanya kwa Watanzania.