Mapato ya Madini Kupaa: TRA na Tume ya Madini Zasuka Mbinu Mpya Dodoma, ‘Kodi Isilale’

economy | Thu Dec 18 2025


Mapato ya Madini Kupaa: TRA na Tume ya Madini Zasuka Mbinu Mpya Dodoma, ‘Kodi Isilale’

Katika hatua ya kimkakati inayolenga kuziba mianya yote ya upotevu wa mapato na kukuza uchumi wa taifa, wababe wawili wa ukusanyaji fedha nchini; Tume ya Madini na Mamlaka ya Mapato Tanzania (TRA), wamekutana jijini Dodoma na kuweka mezani mbinu mpya za kuhakikisha "mkate wa taifa" unalindwa kikamilifu.


Tukio hilo muhimu limefanyika leo, Desemba 18, 2025, katika Ukumbi wa Tanzanite, Makao Makuu ya Tume ya Madini yaliyopo Mji wa Serikali, Mtumba. Lengo kuu la kikao hicho lilikuwa ni kuhuisha Mkataba wa Makubaliano (MoU) ili kuendana na kasi ya mabadiliko ya teknolojia na mahitaji ya sasa ya kiuchumi kwa mwaka wa fedha 2025/2026.


Akizungumza kwa niaba ya Tume ya Madini, Mkurugenzi wa Utawala na Rasilimali Watu, Nsajigwa Kabigi, ameweka wazi kuwa zama za kufanya kazi kienyeji zimepitwa na wakati. Kabigi amesisitiza kuwa wahenga walisema, "Kidole kimoja hakivunji chawa," akimaanisha kuwa ushirikiano baina ya taasisi hizi mbili ndio ufunguo pekee wa kufungua milango ya neema kwa Watanzania kupitia rasilimali zao za madini.


"Tumeona umuhimu wa pekee wa kuboresha ndoa yetu ya kikazi na TRA. Kupitia MoU hii mpya, hatutabadilishana tu makabrasha, bali tutashirikiana katika mafunzo ya weledi na muhimu zaidi, tutafanya kaguzi za pamoja (joint audits). Hii itasaidia kuleta uwazi uliotukuka na kuhakikisha kila shilingi ya serikali inakusanywa bila jasho," alieleza Kabigi kwa hamasa.


Hatua hii inakuja wakati muafaka ambapo Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Dkt. Samia Suluhu Hassan, amekuwa akipigia chapuo suala la mifumo ya Serikali "kusomana". Lengo la Mhe. Rais ni kuhakikisha urasimu unapungua na huduma zinawafikia wananchi na wawekezaji kwa haraka, huku serikali ikipata stahiki zake mapema.


Ushirikiano huu unatarajiwa kuwa sulwaridi kwa changamoto za muda mrefu ambapo baadhi ya wadau wasio waaminifu wamekuwa wakitumia mianya ya kutotoshelevana kwa taarifa kati ya taasisi hizi kukwepa kodi. Sasa, kwa kuunganisha nguvu, Tume ya Madini na TRA zinatarajia kuziba mianya hiyo kama "kuziba ufa usije ukajenga ukuta."


Kwa upande wa Mamlaka ya Mapato Tanzania, Meneja wa TRA Mkoa wa Dodoma, Pendolake Elinisafi, amesema wamejipanga kivingine. Ametanabaisha kuwa TRA sasa inatumia nguvu kubwa kwenye mifumo ya kisasa ya TEHAMA, ikiwemo matumizi sahihi ya Mashine za Kielektroniki (EFDs), ili kurahisisha utoaji wa risiti na utunzaji wa kumbukumbu.


"Sisi kama TRA, tunataka kujenga mazingira ambayo mlipakodi haoni kero kulipa kodi. Tunatoa elimu kwa wadau wa madini ili wajue wajibu wao, na tunatumia njia za majadiliano na ushirikiano badala ya mabavu. Ushirikiano huu na Tume ya Madini utatusaidia sana kutambua nani anapaswa kulipa nini na kwa wakati gani," alisisitiza Elinisafi.


Kikao hicho kimeazimia kuundwa kwa Kamati ya Pamoja na Kamati ya Ufundi ambazo zitakuwa na jukumu la kusimamia utekelezaji wa makubaliano hayo usiku na mchana. Hii ni ishara njema kwa uchumi wa Tanzania, kwani Sekta ya Madini imekuwa ikichangia kwa kiasi kikubwa kwenye Pato la Taifa, na usimamizi madhubuti unamaanisha fedha zaidi kwa ajili ya barabara, hospitali, na shule kwa ajili ya wananchi.


The copyright for this content belongs to the copyright holder or provider. Unauthorized use may result in legal liability under copyright laws and other regulations.