Katika kile kinachoweza kutajwa kama "kufa kufaana" kwa maelfu ya Watanzania waliokuwa wamekwama kupata Vitambulisho vya Taifa (NIDA) kutokana na dosari za kiutendaji na udanganyifu wa zamani, Serikali ya Jamhuri ya Muungano wa Tanzania imetoa "Dirisha la Neema" la mwaka mmoja kurekebisha taarifa hizo.
Uamuzi huu mzito na wa kipekee umelenga kuwafuta machozi wananchi takribani 18,013 ambao maombi yao ya kubadilisha taarifa yaligonga mwamba hapo awali kwa sababu yalikinzana na miongozo mikali iliyokuwepo, hali iliyowafanya wakose haki ya kuwa na kitambulisho hicho ambacho ni 'uti wa mgongo' wa huduma za kijamii na kifedha nchini.
Dirisha la Mwaka Mmoja lafunguliwa Akitangaza habari hiyo njema jijini Dar es Salaam leo, Mkurugenzi Mkuu wa Mamlaka ya Vitambulisho vya Taifa (NIDA), Bw. James Kaji, amesema serikali imetoa kibali maalum (special amnesty) kuanzia mwezi Oktoba mwaka huu, kitakachodumu kwa miezi 12. Kibali hiki kinalenga kufungua 'kufuli' lililokuwa limefunga maombi ya wananchi waliofanya makosa wakati wa usajili wa awali.
Bw. Kaji amefafanua kuwa kwa muda mrefu, ofisi za NIDA zimekuwa zikipokea rundo la maombi ya mabadiliko ambayo kisheria na kikanuni hayakuweza kushughulikiwa. Hata hivyo, kwa kutambua umuhimu wa kitambulisho cha Taifa katika maisha ya kila siku—kuanzia kusajili laini za simu, kufungua akaunti za benki, hadi kupata pasi za kusafiria—Serikali imeona busara kutoa nafasi ya pili.
Walengwa ni Kina Nani? Katika ufafanuzi wake, Mkurugenzi huyo amewataja wanufaika wakuu wa msamaha huu kuwa ni makundi yaliyokuwa katika "kitimoto" kwa muda mrefu:
- Wahanga wa Vyeti Feki: Hawa ni watumishi wa umma na wananchi wengine waliopoteza ajira au kukwama kimaisha kutokana na kutumia vyeti vya elimu vya kughushi (vyeti vya kuchonga), ambavyo pia walivitumia wakati wa kujisajili NIDA. Sasa watapewa nafasi ya kurekebisha taarifa zao ili ziendane na uhalisia wao wa sasa.
- Watumiaji wa Majina ya 'Kuazima': Kundi hili linahusisha wale waliotumia vyeti vya watu wengine (impersonation) ili kujiendeleza kimasomo na kutumia majina hayo NIDA.
- Wadanganyifu wa Uraia: Kuna Watanzania halisi ambao kwa sababu wanazozijua wao, walijisajili kama wakimbizi au raia wa kigeni. Hawa nao wamepewa nafasi ya kurejea kundini na kutambulika kama Watanzania.
- Watoa Taarifa za Uongo: Wale wote waliojaza taarifa za uongo kwenye fomu zao za awali za NIDA.
Masharti na Vigezo: "Njoo na Vithibitisho, Si Maneno Matupu" Hata hivyo, Bw. Kaji ametoa angalizo kali kwamba msamaha huu si holela. Wananchi wanaohusika wanatakiwa kufika katika Ofisi za NIDA za Wilaya wanazoishi wakiwa wamejipanga na nyaraka sahihi.
"Kibali hiki kina masharti yake. Mwananchi lazima afike na vielelezo visivyotia shaka. Tunahitaji kuona nakala halisi za vyeti vya elimu (kama vipo), na muhimu zaidi, Cheti cha Kuzaliwa ambacho kimehakikiwa na Wakala wa Usajili, Ufilisi na Udhamini (RITA)," alisisitiza Kaji.
Kwa wale wanaotaka kubadili majina kisheria, ni lazima wawasilishe 'Deed Poll' (Hati ya Kiapo ya Kubadili Jina) ambayo imesajiliwa rasmi na kutangazwa katika Gazeti la Serikali. Hii ni kuhakikisha kuwa mabadiliko hayo yanatambuliwa na mfumo wa sheria wa nchi.
Wito kwa Wananchi Mamlaka imewataka wananchi hao 18,013 na wengine wenye changamoto zinazofanana na hizo kutolaza damu. "Muda hautusubiri. Hii ni fursa adhimu ambayo haiji mara mbili. Nawaasa wenye changamoto hizi wajitokeze sasa kurekebisha taarifa zao kabla dirisha halijafungwa," aliongeza Kaji.
Aidha, ametoa onyo kali kwa wananchi kuacha tabia ya "kuchakachua" taarifa wakati wa usajili, akikumbusha kuwa kutoa taarifa za uongo kwa afisa wa serikali ni kosa la jinai kwa mujibu wa sheria za nchi. Hatua hii ya serikali inatazamwa kama njia ya kuwarudishia utu na utambulisho maelfu ya Watanzania ambao walikuwa wakiishi kama 'wageni' katika nchi yao wenyewe kutokana na kukosa kitambulisho hicho muhimu.