Serikali imetoa onyo kali kwa wakuu wa taasisi za umma ambao wameshindwa kusimamia ipasavyo utumishi wa umma kutokana na vipaumbele vyao binafsi. Waziri wa Nchi, Ofisi ya Rais, Menejimenti ya Utumishi wa Umma na Utawala Bora, Mheshimiwa George Simbachawene, amewataka viongozi hao kuhakikisha kuna usimamizi madhubuti wa rasilimali watu ili kuleta ufanisi na kuchangia kikamilifu katika maendeleo ya taifa.
Akizungumza kwa msisitizo mjini Dodoma wakati wa kufunga kikao kazi kilichowahusisha wakuu wa taasisi mbalimbali za umma, Mheshimiwa Simbachawene alieleza kusikitishwa kwake na tabia zisizofaa ambazo zimekuwa zikijitokeza katika baadhi ya taasisi hizo. Alibainisha kuwa baadhi ya waajiri wamekuwa na tabia ya kuchagua wafanyakazi wanaopenda kufanya nao kazi kwa upendeleo, badala ya kufuata taratibu zinazostahili.
“Mkuu wa taasisi hana mamlaka ya kumkataa mtumishi aliyepangiwa. Jukumu lake ni kumpokea na, kama hatimizi wajibu wake, achukuliwe hatua kwa mujibu wa sheria. Lakini kauli za jumla kama ‘huyu hafai’ hazina msingi. Nani kakwambia wewe unafaa?” alihoji Waziri kwa ukali.
Alisisitiza kuwa wakuu wa taasisi wanapaswa kutoa mapendekezo ya sifa za watumishi wanaohitajika katika nafasi mbalimbali, badala ya kujitokeza na kupendekeza majina ya watu wanaowataka kwa upendeleo wa aina yoyote. Alifafanua kuwa mara nyingi, upendeleo huo umekuwa ukichochewa na uhusiano wa kifamilia, urafiki wa muda mrefu, au hata maslahi binafsi ya aina nyingine.
Mheshimiwa Simbachawene pia alizungumzia tabia mbaya ya baadhi ya wakuu wa taasisi kukataa kupokea watumishi wapya waliopangiwa katika taasisi zao. Badala yake, wamekuwa wakiwaombea uhamisho watumishi ambao tayari wana matatizo ya kiutendaji, badala ya kuwachukulia hatua za kinidhamu kama inavyotakiwa kwa mujibu wa sheria za utumishi wa umma.
“Baadhi yenu mnaweka vikwazo kwa watumishi waliopangiwa kwenye taasisi zenu. Mnawaambia maafisa utumishi wasiruhusu mtu yeyote kuingia bila kibali chenu. Taasisi ni mali yenu? Hili jambo linaaibisha na linapaswa kuachwa mara moja,” alionya Waziri kwa msisitizo.
Aidha, Waziri alieleza kuwa kuna tatizo lingine linalojitokeza ambapo baadhi ya wakuu wa taasisi wanapohamishiwa sehemu nyingine, huondoka na watumishi ambao walikuwa wakifanya nao kazi, huku wale wanaobaki katika taasisi ya awali wakidharauliwa na kuhukumiwa kuwa hawafai. Tabia hii inavunja moyo watumishi na kudhoofisha utendaji kazi katika taasisi husika.
Pia, alikemea vikali tabia ya baadhi ya viongozi kufanya maamuzi bila kuzingatia mipaka ya kisheria katika utendaji wao wa kazi. Alibainisha kuwa baadhi ya viongozi wakuu wa taasisi huamua mambo muhimu bila kushauriana na wataalamu walio chini yao au hata viongozi wao wa juu, jambo ambalo linaweza kusababisha matatizo na ufanisi mdogo katika utendaji.
Mheshimiwa Simbachawene alitoa mfano wa migogoro inayojitokeza katika tawala za mikoa, ambapo kumekuwa na mwingiliano mkubwa wa mamlaka kiasi cha kufanya iwe vigumu kutofautisha nani anapaswa kufanya nini. Alitoa mfano wa hali ambapo Katibu Tawala wa Wilaya (DAS) anakuwa na tabia ya kumfokea Mkurugenzi wa Halmashauri, akisistiza kuwa mkurugenzi ni kiongozi mkuu mwenye mamlaka yake. Pia, alikumbusha kuwa Kamati ya Ulinzi na Usalama inapaswa kutoa ushauri tu, na siyo kumfokea mkurugenzi au kuingilia majukumu yake ya kiutendaji.
“Wakati mwingine Katibu Tawala wa Wilaya (DAS) anamfokea Mkurugenzi wa Halmashauri, ilhali mkurugenzi ni kiongozi mkubwa mwenye mamlaka yake. Pia, Kamati ya Ulinzi na Usalama inapaswa kutoa ushauri tu, si kumfokea mkurugenzi,” alifafanua Mheshimiwa Simbachawene.
Kwa mujibu wa Waziri Simbachawene, serikali inachukua hatua madhubuti kuhakikisha kuwa taasisi zote za umma zinaendeshwa kwa weledi, uwajibikaji, na kwa kuzingatia kikamilifu sheria na kanuni zote zilizopo. Alionya kuwa viongozi watakaobainika kwenda kinyume na miongozo hiyo watachukuliwa hatua kali za kinidhamu.