Spika Mstaafu na Mbunge wa Kongwa, Job Ndugai, ametoa wito kwa serikali kufanya mapitio ya kina kuhusu utaratibu wa sasa ambapo wagonjwa wanapaswa kulipa shilingi 10,000 ili kuonana na daktari katika hospitali za umma. Akizungumza wakati wa kikao cha Kamati ya Ushauri ya Mkoa (RCC) jijini Dodoma, Ndugai alieleza kuwa gharama hii inawaumiza wananchi wengi, hasa wale ambao kipato chao ni kidogo.
Ndugai aliuliza, "Huu utaratibu wa mgonjwa kulipa shilingi 10,000 ili kuonana na daktari, una maana gani? Mbona kuonana na Mkuu wa Mkoa ni bure, kuonana na Waziri ni bure, lakini kwa daktari ni lazima kulipa?" Aliongeza kuwa, kama inawezekana, serikali inapaswa kuangalia uwezekano wa kupunguza gharama hizi ili kuwasaidia wananchi wanaohitaji huduma za afya.
"Mtu anaumwa lakini hawezi kuonana na daktari hadi awe na shilingi 10,000. Hii inawanyima haki yao ya msingi ya kupata matibabu. Tunaomba tuone jinsi ya kupunguza gharama hizi kwa manufaa ya wananchi," alisisitiza Ndugai.
Mbali na suala la gharama za kuonana na daktari, Ndugai pia alizungumzia changamoto zinazowakabili watumiaji wa Bima ya Afya ya Jamii (CHF) katika vituo vya afya vya vijijini. Alisema kuwa wananchi wengi wanaotegemea kadi za CHF wanakosa huduma kwa sababu serikali inachelewa kurejesha fedha katika vituo hivyo, na kusababisha ukosefu wa dawa na vifaa tiba.
"Katika vijiji vingi ambako wananchi wanatumia bima ya afya ya CHF, wanalalamika kukosa huduma kwa sababu vituo vya afya havipati fedha kutoka serikalini kwa wakati. Hili ni tatizo ambalo linahitaji kushughulikiwa haraka," alisema Ndugai.
Akijibu hoja hizo, Mganga Mkuu wa Mkoa wa Dodoma, Dk. Thomas Rutachunzibwa, alieleza kuwa shilingi 10,000 zinazolipwa na wagonjwa haziendi kwa faida ya mtu binafsi, bali zinaingizwa kwenye mfuko mkuu wa serikali kusaidia uendeshaji wa huduma za afya. “Fedha hizi haziingii mifukoni mwa madaktari, bali zinakusanywa katika mfuko mkuu wa serikali. Hata hivyo, ushauri wa Mheshimiwa Ndugai ni mzuri, na tutaufanyia kazi kuona jinsi bora ya kupunguza gharama hizi,” alisema Dk. Rutachunzibwa.
Kuhusu changamoto ya CHF, alikiri kuwa kuna tatizo la kimfumo linalosababisha kuchelewa kwa urejeshaji wa fedha kwa vituo vya afya, lakini serikali inalifanyia kazi na hali hiyo itarekebishwa hivi karibuni. Serikali inaendelea na juhudi za kuboresha mfumo wa malipo kwa huduma za afya ili kuhakikisha wananchi wanapata huduma bila vikwazo vya kifedha. Hii ni muhimu kwa sababu afya ni msingi wa maendeleo ya taifa na kila mwananchi anapaswa kupata huduma bora bila kujali hali yake ya kiuchumi.