Mji mkuu wa Uganda, Kampala, umetikiswa na tukio la kusikitisha la ugaidi, ambapo watu wawili wamepoteza maisha kufuatia mlipuko wa kujitoa muhanga. Tukio hilo, lililoripotiwa na Shirika la Habari la Al Jazeera mnamo Juni 3, limelileta hofu na wasiwasi mpya juu ya usalama nchini humo.
Kwa mujibu wa mamlaka za kijeshi za Uganda, mlipuko huo ulitokea asubuhi karibu na eneo la Wafuasi wa Imani (Martyrs' Shrine) huko Munyonyo, Kampala. Waendesha pikipiki wawili wanaosadikiwa kuwa walikuwa magaidi wa kujitoa muhanga waliripotiwa kufariki papo hapo kutokana na mlipuko huo. Kamishna wa Polisi, Abbas Byakagaba, alithibitisha kupitia vyombo vya habari vya ndani kuwa hakuna majeruhi wengine walioripotiwa, jambo ambalo limechukuliwa kama bahati nzuri kutokana na ukubwa wa tukio.
Ingawa hakuna kundi lolote lililodai kuhusika na shambulio hili mara moja, mamlaka za kijeshi zinaeleza kuwa dalili zote zinaonesha kuwa waasi wa Allied Democratic Forces (ADF) ndio waliohusika. Kundi hili linafahamika kwa kuwa na uhusiano na kundi la kigaidi la Islamic State (IS). ADF, ambalo lilianzishwa nchini Uganda mapema miaka ya 1990, lilihamishia makao yake makuu mashariki mwa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo (DRC), eneo ambalo lina udhibiti mdogo wa serikali kuu.
Kundi la ADF limekuwa likiendeleza mashambulizi ya kikatili, yakiwemo mauaji ya raia, utekaji nyara, na ubakaji, hususan tangu mwaka 2019 walipojitangaza kuwa tawi la IS. Matukio haya yamewafanya wawekwe kwenye orodha ya wahusika wakuu wa ukiukwaji wa haki za binadamu na mashirika ya kimataifa kama Umoja wa Mataifa.
Historia ya matukio yao inaonesha ukatili uliokithiri. Kwa mfano, mnamo Juni 2023, walishambulia kijiji kimoja cha mpakani kusini-magharibi mwa Uganda, umbali wa takriban kilomita 2 kutoka mpaka wa DRC. Katika shambulio hilo la kinyama, watu 42 waliuawa, wakiwemo wanafunzi 38. Vilevile, mnamo Novemba mwaka huo huo, walishambulia kijiji cha Otalingwa, mkoani Beni, mashariki mwa DRC, na kuua takriban watu 19. Matukio haya yanaonesha wazi jinsi ADF inavyotumia nguvu za kijeshi kuvuka mipaka ya nchi zote mbili na kufanya uhalifu wa kutisha. Ugaidi huu unaendelea kuwa tishio kubwa kwa amani na usalama katika ukanda wa Maziwa Makuu.