Rais wa Marekani, Donald Trump, ameashiria mabadiliko makubwa katika sera ya nishati ya taifa hilo kwa kutia saini maagizo mapya ya kiutendaji yanayolenga kufufua na kuimarisha sekta ya makaa ya mawe nchini humo. Hatua hii, iliyochukuliwa katika hafla maalum Ikulu ya White House iliyopewa jina la 'Kutia Saini Amri za Kuimarisha Nishati ya Marekani', inafuta kwa kiasi kikubwa juhudi za utawala uliopita za kupunguza matumizi ya nishati hiyo kwa sababu za kimazingira.
Maagizo hayo mapya yanalenga maeneo kadhaa muhimu. Kwanza, yanazitaka idara na wakala wote wa serikali kuu kuacha mara moja sera zozote zinazoonekana kuibagua sekta ya makaa ya mawe. Pili, yanasisitiza kuharakishwa kwa utoaji wa vibali na upatikanaji wa fedha kwa ajili ya miradi mipya inayohusiana na makaa ya mawe. Tatu, yanasitisha mpango ulioanzishwa na utawala wa Rais Joe Biden wa kufunga makumi ya vinu vya kuzalisha umeme kwa kutumia makaa ya mawe. Nne, yameelekeza kuimarishwa kwa gridi ya taifa kwa kutegemea zaidi umeme unaotokana na makaa ya mawe, yakidai kuwa ni chanzo imara zaidi.
Zaidi ya hayo, Trump ameagiza Wizara ya Sheria kuchunguza uhalali wa sera zinazotekelezwa na baadhi ya majimbo yanayoongozwa na chama cha Democratic, ambazo zinadaiwa kubagua uchimbaji na matumizi ya makaa ya mawe. Vilevile, Wizara ya Nishati na idara nyingine zimepewa jukumu la kufanya utafiti kuhusu uwezekano wa kuongeza matumizi ya vinu vya makaa ya mawe ili kukidhi mahitaji makubwa ya umeme yanayochangiwa na ukuaji wa vituo vya kuhifadhi data vinavyotumia akili bandia (AI).
Akizungumza wakati wa utiaji saini, Trump alisifu makaa ya mawe akisema ni "nishati ya kuaminika zaidi, inayodumu, salama na yenye nguvu kuliko zote," na kuongeza kuwa ni "nafuu, yenye ufanisi mkubwa, na karibu haiwezi kuharibiwa." Alisisitiza dhamira yake ya "kuendelea kutumia nishati nafuu ya Marekani, ikiwemo makaa ya mawe mazuri na safi," akiongeza kuwa Marekani imebarikiwa kuwa na maliasili nyingi ambazo zitatumiwa kwa uwajibikaji. Kauli yake maarufu ilikuwa, "Leo tunahitimisha vita dhidi ya makaa ya mawe safi iliyoanzishwa na utawala wa Biden."
Hata hivyo, wachambuzi wengi wana shaka kama kweli sekta ya makaa ya mawe Marekani inaweza kurejea katika ubora wake wa zamani. Ingawa mwaka 2011 karibu nusu ya umeme wote nchini humo ulitokana na makaa ya mawe, kiwango hicho kilishuka hadi asilimia 15 tu mwaka jana. Mamia ya vinu vya zamani vya makaa ya mawe tayari vimefungwa, na karibu nusu ya vilivyosalia vina ratiba ya kufungwa. Sababu kubwa ya anguko hili, kama gazeti la Washington Post linavyoeleza, ni ushindani mkali kutoka kwa gesi asilia ambayo imekuwa nyingi na nafuu zaidi, pamoja na maendeleo makubwa katika teknolojia za nishati jadidifu kama jua na upepo.
Pia, hatua hii ya Trump inakosolewa kwa kwenda kinyume na juhudi za kimataifa za kupunguza utoaji wa hewa chafuzi zinazochangia mabadiliko ya tabianchi. Makaa ya mawe, licha ya kuwa nafuu, hutoa kiasi kikubwa cha hewa ya ukaa (carbon dioxide). Kutokana na hili, mataifa na makampuni mengi duniani yamekuwa yakipunguza matumizi yake. Shirika la Nishati la Kimataifa (IEA) linakadiria kuwa ikiwa ahadi za kimataifa za kupunguza makaa ya mawe zitatekelezwa, mahitaji yake yanaweza kushuka kwa asilimia 70 katika kipindi cha miaka 50 ijayo. Kuna wasiwasi, kama ilivyoripotiwa na gazeti la Nikkei la Japan, kwamba msimamo huu wa Marekani, taifa kubwa kiuchumi, unaweza kuzipa nguvu nchi zinazoendelea zinazotaka kuendelea kutumia makaa ya mawe kwa sababu ya gharama nafuu, na hivyo kurudisha nyuma kasi ya kimataifa ya kuhamia kwenye nishati safi.