Dunia ya wapenda uhifadhi na mazingira imegubikwa na wingu la simanzi nzito kufuatia tukio la kusikitisha lililotokea katika Jimbo la Assam, Kaskazini-Mashariki mwa India, ambapo treni ya abiria imeyakatisha maisha ya tembo saba kwa mpigo.
Ajali hiyo mbaya imetokea usiku wa kuamkia leo, tarehe 21 Desemba 2025 (kwa saa za huko), na kuacha maswali magumu kuhusu usalama wa wanyamapori katika maeneo yanayopitiwa na miundombinu mikubwa ya usafirishaji, changamoto ambayo pia imekuwa ikijadiliwa katika mataifa mbalimbali barani Afrika, ikiwemo Tanzania.
Kwa mujibu wa taarifa kutoka Jeshi la Polisi la Jimbo la Assam, mkasa huo ulitokea takriban kilomita 125 kutoka mji mkuu wa jimbo hilo, Guwahati. Imeelezwa kuwa treni hiyo iliyokuwa ikitokea jimbo la Mizoram kuelekea jiji la New Delhi, ilikutana na kundi kubwa la tembo wanaokadiriwa kufika 100 waliokuwa wakikatiza kwenye reli hiyo.
Inaripotiwa kuwa dereva wa treni hiyo (Makanika), alijitahidi kufunga breki za dharura baada ya kuona umati huo wa wanyama wakubwa, lakini kutokana na mwendo kasi na uzito wa treni, jitihada hizo hazikuweza kuzuia maafa. Treni hiyo iliwagonga na kuwaua papo hapo tembo saba, huku ndama mmoja akiokolewa akiwa na majeraha makubwa.
Nguvu ya mgongano huo ilikuwa kubwa kiasi kwamba mabehewa matano ya treni hiyo yaliacha njia (kudondoka), jambo lililosababisha taharuki kubwa miongoni mwa abiria. Hata hivyo, katika kile kinachoweza kutajwa kama muujiza, hakuna abiria yeyote aliyepoteza maisha wala kujeruhiwa vibaya katika tukio hilo, licha ya uharibifu mkubwa wa miundombinu.
Baada ya tukio hilo, Mamlaka ya Reli nchini India ililazimika kusitisha huduma katika njia hiyo kwa muda ili kuruhusu shughuli za uokoaji. Abiria wapatao 200 waliokuwa wamekwama walihamishiwa kwenye treni nyingine ili kuendelea na safari zao, huku mzoga wa tembo hao ukifanyiwa uchunguzi na kuzikwa kwa heshima na maafisa wa wanyamapori.
Tukio hili limeibua mjadala mpya kuhusu uvamizi wa binadamu katika makazi ya wanyama. Ingawa Mamlaka ya Reli ilieleza kuwa eneo la ajali halikutambuliwa rasmi kama "shoroba" au mapito ya tembo, ukweli unabaki kuwa shughuli za kibinadamu kama ukataji miti na ujenzi holela zimesababisha wanyama hao kukosa maeneo ya malisho na kulazimika kutembea umbali mrefu kusaka chakula, jambo linalowaweka hatarini.
Jimbo la Assam ni moja ya maeneo yenye idadi kubwa ya tembo mwitu nchini India, likikadiriwa kuwa na zaidi ya tembo 7,000. Hata hivyo, ukuaji wa kasi wa miundombinu umekuwa "kitanzi" kwa wanyama hao. Takwimu zinaonesha kuwa tangu mwaka 2020, zaidi ya tembo 12 wameuawa kwa kugongwa na treni katika jimbo hilo pekee.
Mgogoro huu wa Binadamu na Wanyamapori (Human-Wildlife Conflict) nchini India unafanana kwa karibu na changamoto zinazojitokeza katika baadhi ya maeneo nchini Tanzania, ambapo tembo huvamia mashamba au makazi ya watu. Nchini India, hali ni mbaya zaidi ambapo takwimu za Bunge zinaonesha kuwa kati ya mwaka 2023 na 2024, watu 629 walipoteza maisha kutokana na kushambuliwa na tembo, idadi inayoashiria uhitaji wa haraka wa mipango bora ya matumizi ya ardhi.
Wadau wa mazingira duniani wanatoa wito kwa serikali kuweka mifumo ya kisasa ya kielektroniki itakayoweza kutambua uwepo wa wanyama relini mapema ili kuepusha maafa kama haya yanayopunguza idadi ya wanyama hawa adhimu duniani.