Katika kile kinachoashiria kuwa Serikali ya Awamu ya Sita haipo tayari kufumbia macho uwekezaji unaoumiza afya za wananchi badala ya kuwatajirisha, Wizara ya Madini imefanya ziara ya kushtukiza mkoani Morogoro na kutoa maagizo mazito kwa mamlaka za udhibiti.
Tukio hili limejiri baada ya Naibu Waziri wa Madini, Mhe. Dk. Steven Kiruswa, kutua katika Manispaa ya Morogoro na kufanya ukaguzi wa kina katika kiwanda cha uchenjuaji wa madini ya Kinywe (Graphite) kinachomilikiwa na kampuni ya *Synergy Tanzania Company Limited*. Ziara hiyo imechochewa na mlolongo wa malalamiko kutoka kwa wakazi wa maeneo jirani wanaodai kuwa shughuli za kiwanda hicho zinahatarisha mazingira na afya zao.
Akizungumza kwa sauti ya mamlaka mara baada ya kujionea hali halisi kiwandani hapo, Dk. Kiruswa amewaagiza wataalamu wa madini kushirikiana na Baraza la Taifa la Hifadhi na Usimamizi wa Mazingira (NEMC) kufanya tathmini ya kisayansi na haraka ili kubaini ukweli wa madai hayo.
"Serikali inapenda wawekezaji, na tunawahitaji sana kwa ajili ya kukuza pato la Taifa na ajira. Lakini, hatuwezi kuruhusu faida ya fedha izidi thamani ya uhai wa watu wetu. Lazima tujiridhishe pasipo shaka kama uzalishaji hapa unazingatia viwango vya kimataifa vya utunzaji mazingira," alisisitiza Dk. Kiruswa.
Mbunge Aibua Mazito
Katika ziara hiyo, Mbunge wa Jimbo la Morogoro Kusini, Mhe. Zuberi Mfaume, alisimama kidete kutetea wapiga kura wake. Mfaume alimweleza Naibu Waziri kuwa wananchi wamekuwa wakiishi kwa hofu kutokana na kile wanachoamini ni uchafuzi wa mazingira unaotokana na kiwanda hicho, akisisitiza kuwa hatua za haraka zinahitajika kabla hali haijawa mbaya zaidi na kusababisha magonjwa ya mlipuko au ya mfumo wa hewa.
Mwekezaji Ajitetea
Licha ya tuhuma hizo nzito, Meneja wa Kiwanda cha Synergy, Bw. Sanjay Dabhi, alijitetea akidai kuwa kampuni yao ni "raia mwema" anayefuata sheria zote za nchi. Dabhi alieleza kuwa mifumo yao ya uzalishaji ni salama na akaahidi kuendelea kutoa ushirikiano kwa serikali ili kuondoa mashaka yoyote yaliyopo.
Kwa upande wa usimamizi wa kisheria, Afisa Madini Mkazi wa Mkoa wa Morogoro, Bi. Zabibu Napacho, amesema ofisi yake ipo macho muda wote na inaendelea na ufuatiliaji wa karibu (monitoring) kuhakikisha hakuna kanuni inayopindishwa kwa kisingizio cha uwekezaji.
Naye Mkurugenzi Mtendaji wa Halmashauri ya Wilaya ya Morogoro, Bw. Jeshi Lupembe, ameongeza kuwa Mamlaka ya Serikali za Mitaa imeshaandaa mkakati maalum wa kudhibiti athari za viwanda katika eneo hilo, lengo likiwa ni kuweka uwiano sawa kati ya shughuli za kiuchumi na ustawi wa jamii.
Madini ya Kinywe (Graphite) ni moja ya rasilimali zinazotajwa kuwa na soko kubwa duniani kwa sasa kutokana na matumizi yake katika utengenezaji wa betri za magari ya umeme, jambo linaloifanya Tanzania kuwa sehemu ya kimkakati ya uwekezaji huo, huku Morogoro ikiwa moja ya maeneo yenye utajiri huo.