Wakulima katika kijiji cha Pemba, wilayani Mvomero mkoani Morogoro, wameoneshwa njia mpya ya kukuza uchumi wao huku wakiendelea kuwa walinzi wa mazingira. Badala ya kutegemea tu kilimo cha jadi cha mahindi na maharage, sasa wanahamasishwa kujikita katika kilimo cha mazao ya viungo vyenye thamani kubwa sokoni, kama vile karafuu, hiliki, na mdalasini, sambamba na upandaji wa miti ya asili.
Mpango huu unachagizwa na serikali ya mkoa, ambapo Katibu Tawala wa Morogoro, Dk. Mussa Ali Mussa, aliwaongoza wakulima hao katika ziara ya mafunzo. Walitembelea tarafa za Mkuyuni na Matombo ili kujionea kwa vitendo jinsi wenzao walivyofanikiwa kupitia kilimo cha viungo. Dk. Mussa alisisitiza kuwa jiografia ya maeneo ya Mvomero inafaa sana kwa mazao haya na ni fursa ya dhahabu kwa wakulima kuondokana na umaskini.
"Serikali imedhamiria kuwainua. Kumbukeni, si mara ya kwanza tunaleta fursa hizi. Hapo awali, tulileta wadau walionunua miche mingi ya karafuu na kuwagawia wananchi bure. Vikundi kama 'Tugende' vilinufaika kwa kuuza mche mmoja kwa Shilingi 1,000, na hii pekee iliwasaidia kujikimu," alisema Dk. Mussa.
Lengo kuu ni kuwapa wakulima faida ya haraka kupitia viungo, wakati wakisubiri faida ya muda mrefu kutoka kwenye miti ya asili wanayoitunza. Mradi wa Urejeshaji Uoto wa Asili unaosimamiwa na Pams Foundation katika vijiji 25, umewahimiza wakulima kutenga maeneo kwa ajili ya miti, ambayo itaipatia jamii faida siku za usoni kupitia biashara ya mbao na fursa ya biashara ya hewa ukaa.
Mtaalamu wa Kilimo Misitu kutoka Muheza, Tanga, Abduel Kajiru, alieleza kuwa mfumo huu wa kuchanganya miti na mazao mengine una faida nyingi, ikiwemo kuboresha ardhi, kuhifadhi vyanzo vya maji, na kukabiliana na mabadiliko ya tabianchi.
Wanakijiji wameupokea ushauri huu kwa mikono miwili. Afisa Mtendaji wa Kijiji cha Pemba, Happiness Kimweri, alisema, "Hii ni hatua kubwa. Wananchi wetu walizoea kulima mahindi na miwa, lakini kilimo cha viungo kitabadilisha maisha yao na kuleta tija kubwa zaidi."
Mmoja wa wakulima, Omary Hamza Kivumbi, ambaye tayari amejitolea ekari nne kwa ajili ya miti ya asili kwa mkataba wa miaka 30, alionyesha shauku kubwa. "Nimefurahi kushiriki kurejesha uoto wetu. Hata kama sitakuwepo baada ya miaka 30, nitaacha urithi wa thamani kwa watoto wangu. Maisha yanazidi kuwa magumu na mbao zitakuwa ghali sana, huu ni uwekezaji kwa ajili ya kizazi kijacho," alisema Kivumbi.