Imzoeleka kwa Watanzania wengi kuamini kuwa uwekezaji wa maana ni ule unaonekana kwa macho—kama vile kujenga nyumba, kununua 'bodaboda', kumiliki daladala, au kulima shamba. Hata hivyo, ulimwengu wa fedha unabadilika, na sasa mlango mpya wa utajiri umefunguliwa ambao hauhitaji uamke asubuhi kukimbizana na dereva au kutazama anga kusubiri mvua inyeshe.
Katika hatua ya kimapinduzi kwenye sekta ya fedha, Mamlaka ya Masoko ya Mitaji na Dhamana (CMSA) imetoa wito mzito kwa Watanzania kubadili fikra na kuchangamkia fursa adhimu za uwekezaji kupitia masoko ya mitaji. Wito huu umetolewa jijini Dar es Salaam na Mkurugenzi wa Utafiti, Sera na Mipango wa CMSA, Bwana Alfred Mkondo, wakati wa uzinduzi wa mfuko mpya na wa kipekee wa uwekezaji wa pamoja.
Usiweke Mayai Yote Kwenye Kapu Moja
Bwana Mkondo, akizungumza kwa lugha ya kibiashara inayoeleweka, amesisitiza kuwa siri ya utajiri ni kutoweka "mayai yote kwenye kapu moja." Mfuko huu mpya uliozinduliwa una sifa ya kipekee ya kuwekeza kwenye kampuni zaidi ya 12 zilizoorodheshwa katika masoko ya hisa ya Afrika Mashariki.
Hii inamaanisha nini kwa mwananchi wa kawaida? Ni kwamba, badala ya kununua hisa za kampuni moja na roho kukuenda mbio ikipata hasara, mfuko huu unatawanya fedha zako kwenye kampuni mbalimbali imara.
"Huu ni uwekezaji wa kibunifu sana na wa kwanza wa aina yake katika Soko letu la Hisa la Dar es Salaam (DSE). Mfumo huu unakukinga na hasara; hata kama kampuni moja ikiyumba, nyingine 11 zinakubeba na kukupa faida. Lengo letu ni kuhakikisha mwananchi hapotezi fedha zake bali anakuza mtaji wake," alifafanua Bwana Mkondo.
Laki Moja Inakuingiza Kwenye Umiliki wa Kampuni Kubwa
Moja ya vikwazo ambavyo vimekuwa vikiwakatisha tamaa wananchi wengi ni dhana kwamba hisa ni za matajiri wakubwa. Akivunja mwiko huo, Mkurugenzi wa Kampuni ya Kifedha ya iTrust, Bwana Mohammed Wasame, amekuja na habari njema inayomgusa kila Mtanzania mwenye kipato cha kati na cha chini.
Bwana Wasame ametangaza kuwa kiwango cha chini cha kuanza uwekezaji huu kimeshushwa hadi kufikia Shilingi 100,000 (Laki Moja). Hii ni sawa na kusema, kwa gharama ya chakula cha familia cha wiki moja au starehe ya wikendi, unaweza kuanza safari yako ya kuwa mwekezaji wa kimataifa.
"Tumefanya hivi ili kutoa fursa kwa wananchi wengi. Ukijiunga na mfuko huu, unakuwa mwekezaji si tu Tanzania, bali unapata faida kutoka kwenye uchumi wa nchi zote za Afrika Mashariki ambazo kampuni hizi zimeorodheshwa. Ni fursa ya kuvuka mipaka kiuchumi ukiwa hapa hapa nyumbani," alisema Bwana Wasame.
Kwanini Ubadilike Sasa?
Ujumbe wa CMSA ulikuwa wazi: Wekeza kwenye vitu tofauti tofauti. Bwana Mkondo alitoa onyo la kirafiki kwa Watanzania wanaoamini katika njia moja tu ya mapato.
"Niwasihi sana Watanzania, tusiwe na uwekezaji wa aina moja tu kama vile mashamba au daladala. Hizi ni nzuri, lakini changamoto zake ni kubwa. Wekeza pia huku kwenye masoko ya mitaji ambapo pesa yako inafanyiwa kazi na wataalamu. Fursa zikitokea kwenye soko, na wewe unanufaika pasipo kutoka jasho jingi," alishauri Mkondo.
Faida nyingine kubwa ya mfumo huu ni usalama na utaalamu. Tofauti na biashara binafsi unayopaswa kusimamia mwenyewe, mifuko hii inasimamiwa na wataalamu waliobobea na waliothibitishwa kisheria, hivyo kupunguza kwa kiasi kikubwa vihatarishi vya kupata hasara.
Huu ni wakati wa Watanzania kuamka na kutambua kuwa fedha haipatikani kwa nguvu tu, bali kwa akili na maarifa ya kutumia fursa zilizopo sokoni.