Bunge la Jamhuri ya Muungano wa Tanzania leo limeanza mchakato muhimu wa kupokea na kuchambua mapendekezo ya serikali kuhusu ukomo wa bajeti na mpango wa maendeleo kwa mwaka wa fedha 2025/26. Hatua hii inakuja baada ya bajeti ya mwaka 2024/25 kuwa na jumla ya shilingi trilioni 49.3, na sasa serikali inatarajia kuwasilisha makadirio mapya ya mapato na matumizi kwa mwaka ujao wa fedha.
Waziri wa Fedha, Dkt. Mwigulu Nchemba, anatarajiwa kutoa maelezo ya kina kuhusu mapendekezo ya serikali kwa bajeti ya 2025/26, huku Waziri wa Mipango na Uwekezaji, Prof. Kitila Mkumbo, akiwasilisha mpango wa maendeleo wa mwaka huo. Taarifa kutoka Kitengo cha Mawasiliano na Elimu kwa Umma cha Ofisi ya Bunge zinaeleza kuwa mawasilisho haya ni muhimu katika kuweka mwelekeo wa matumizi ya fedha za umma kwa mwaka ujao.
Baada ya mawasilisho hayo, Bunge limeanza awamu ya ukaguzi wa kina wa miradi ya maendeleo nchini. Kamati ya Bajeti ya Bunge itaanza kwa kufanya ziara katika mgodi wa dhahabu wa North Mara. Ziara hii inalenga kujifunza na kuchambua hali ya uwekezaji katika mgodi huo na mchango wake kwa uchumi wa taifa. Hii ni hatua muhimu katika kuhakikisha kuwa rasilimali za taifa zinatumika kwa manufaa ya Watanzania wote.
Sambamba na ziara hiyo, kamati 11 za kisekta za Bunge zitaanza kutembelea miradi mbalimbali ya maendeleo iliyopokea fedha katika bajeti ya mwaka 2024/25. Ziara hizi zinalenga kufanya tathmini ya utekelezaji wa miradi hiyo na kuhakikisha kuwa fedha zilizotengwa zinatumika ipasavyo kwa maendeleo ya wananchi. Ukaguzi huu ni muhimu katika kuhakikisha uwajibikaji na uwazi katika matumizi ya fedha za umma.
Kamati ya Hesabu za Serikali (PAC) na Kamati ya Hesabu za Serikali za Mitaa (LAAC) zitafuatilia miradi iliyokaguliwa na Mdhibiti na Mkaguzi Mkuu wa Hesabu za Serikali (CAG). Hatua hii inalenga kufuatilia matumizi ya fedha za umma na kuhakikisha uwajibikaji katika miradi hiyo. Aidha, Kamati ya Uwekezaji wa Mitaji ya Umma (PIC) itatembelea miradi ya uwekezaji wa mitaji ya umma ili kubaini kama utekelezaji wake una ufanisi na iwapo unafuata sheria, taratibu na miongozo ya biashara.
Baada ya kukamilika kwa ziara hizi, kamati husika zitarudi bungeni kwa ajili ya kuchambua taarifa za wizara kuhusu utekelezaji wa bajeti ya mwaka 2024/25 pamoja na makadirio ya mapato na matumizi kwa mwaka wa fedha 2025/26. Mchakato huu unalenga kuhakikisha kuwa bajeti inayopendekezwa inaakisi vipaumbele vya taifa na inatekelezeka kwa ufanisi.
Serikali inaendelea kusisitiza uwazi, uwajibikaji, na matumizi bora ya rasilimali za umma kwa maendeleo ya nchi. Hii ni hatua muhimu katika kuhakikisha kuwa fedha za umma zinatumika kwa manufaa ya wananchi wote na kuleta maendeleo endelevu nchini Tanzania.