Kampuni kubwa ya teknolojia ya Meta imezindua rasmi safu yake mpya ya miundo ya akili bandia (AI) inayojulikana kama "Llama 4". Kinachovutia zaidi ni kwamba miundo hii imetolewa kama programu huria (open source), jambo ambalo linazidisha ushindani kati ya kampuni kubwa za teknolojia katika kuwania uongozi wa teknolojia huria.
Meta ilitangaza mnamo tarehe 5 (kwa saa za Marekani) kupitia blogu yake kuzindua miundo miwili ya kwanza katika familia ya Llama 4, ambayo ni "Scout" na "Maverick". Uzinduzi huu unakuja mwaka mmoja tu baada ya Meta kuzindua "Llama 3" mnamo Aprili mwaka jana.
Kulingana na Meta, Llama 4 ni mfumo wa AI wenye uwezo wa kufanya kazi na aina mbalimbali za data, ikiwa ni pamoja na maandishi, picha, na sauti (multimodal AI model). Meta inaeleza kuwa Maverick imeundwa mahsusi kwa ajili ya kazi za ubunifu na mazungumzo, wakati Scout inafaa zaidi kwa uchakataji wa hati ndefu. Meta inadai kuwa Maverick ina uwezo unaozidi ule wa "GPT-4o" ya OpenAI au "Gemini 2.0" ya Google, lakini inakiri kuwa bado kuna pengo kati yake na miundo ya hivi karibuni yenye uwezo wa juu kama vile "Gemini 2.5 Pro" na "GPT-4.5".
Scout na Maverick zinapatikana mara moja kama programu huria kupitia Llama.com na jukwaa la programu huria la Hugging Face. Miundo hii pia imeanza kutumika katika majukwaa makuu ya Meta kama vile Messenger, WhatsApp, na Instagram.
Siku hiyo hiyo, Meta pia ilitambulisha mfumo mwingine unaoitwa "Behemoth". Meta inajigamba kuwa Behemoth ndio "mfumo bora zaidi duniani", lakini bado uko katika hatua za kujifunza na haukuonyeshwa hadharani. Meta haikufafanua kama mfumo huu pia utatolewa kama chanzo huria. Hata hivyo, Meta inadai kuwa Behemoth umeonyesha uwezo unaozidi mifumo pinzani kama vile "ChatGPT-4.5" ya OpenAI na "Claude 3.7" ya Anthropic.
Mark Zuckerberg, Afisa Mkuu Mtendaji (CEO) wa Meta, alieleza kupitia Instagram kuwa "lengo letu ni kujenga AI bora zaidi duniani na kuifanya iwe chanzo huria ili iweze kupatikana kwa wote duniani na kila mtu aweze kufaidika nayo."
Ushindani kati ya kampuni kubwa za teknolojia katika kuwania uongozi wa AI unaendelea kuongezeka. OpenAI ilizindua GPT-4.5 mnamo Februari na inatarajiwa kuzindua "GPT-5", ambayo itajumuisha miundo ya inference, katika nusu ya kwanza ya mwaka huu. Hasa, "ChatGPT-4o Image Generation" iliyozinduliwa hivi karibuni imepata umaarufu mkubwa duniani kwa kuleta mtindo wa picha za "Ghibli". Anthropic, ambayo inachukuliwa kuwa mpinzani mkuu wa OpenAI, ilizindua Claude 3.7 mnamo Februari, na Google ilifanya hivyo kwa Gemini 2.5 mwezi uliopita.
Tangu kampuni changa ya AI ya China, DeepSeek, ilipozindua mfumo wake wa gharama nafuu na wenye uwezo wa juu wa "DeepSeek" kama chanzo huria mnamo Januari, ushindani umeenea hadi kwenye uongozi wa programu huria. Hii ndio sababu OpenAI, ambayo kwa muda mrefu imekuwa ikisisitiza miundo yake ifungwe, hivi karibuni ilitangaza kuwa itatoa mfumo wa inference wa "open-weight" (ambapo baadhi ya muundo na uzani wake utafichuliwa) ndani ya miezi michache ijayo. Kuzinduliwa kwa Llama 4 kama chanzo huria na Meta kunaaminika kuwa ni matokeo ya kile kinachojulikana kama "mshtuko wa DeepSeek".
Meta imepanga kufanya mkutano wake wa kwanza kwa watengenezaji wa AI, "LlamaCon", mnamo tarehe 29 mwezi huu, ambapo itawasilisha teknolojia zake za hivi karibuni za AI. Hapo awali, Meta imekuwa ikionyesha teknolojia na bidhaa zake muhimu kupitia hafla yake ya "Connect" inayofanyika kila mwaka mnamo Septemba, ambayo imekuwa ikizingatia zaidi metaverse na vifaa. Kuandaliwa kwa LlamaCon, ambayo inalenga AI, kunaweza kufasiriwa kama tangazo la Meta la kutokuwa tayari kubaki nyuma katika kinyang'anyiro cha uongozi wa AI.