Rais wa Marekani, Donald Trump, ametangaza kuwa ataanzisha ushuru wa asilimia 250 kwa bidhaa za mbao na mazao ya maziwa kutoka Kanada, hatua ambayo inakuja siku moja tu baada ya kutangaza kusitisha ushuru wa asilimia 25 kwa bidhaa kutoka Kanada na Meksiko kwa mwezi mmoja.
Akizungumza kutoka Ikulu ya White House mnamo Machi 7, Trump alisema: “Kwa miaka mingi, Kanada imekuwa ikitunyonya kupitia sekta ya mbao na mazao ya maziwa. Wamekuwa wakitumia ushuru wa asilimia 250 dhidi ya wakulima wetu, lakini sasa hilo halitatokea tena.”
Trump alisisitiza kuwa utekelezaji wa ushuru huu mpya utaanza “mapema iwezekanavyo, pengine hata leo au ifikapo Jumatatu (Machi 10) au Jumanne (Machi 11).”
Mabadiliko Ghafla Katika Sera ya Biashara
Tangazo hili linashangaza kwani linakuja muda mfupi baada ya Trump kutangaza kusitisha ushuru wa asilimia 25 kwa bidhaa kutoka Kanada na Meksiko. Awali, mnamo Machi 6, Trump alikuwa ametangaza kuwa atasitisha ushuru huo kwa mwezi mmoja kutokana na wasiwasi kuhusu madhara yake kwa uchumi wa Marekani, ikiwa ni pamoja na kupanda kwa gharama za uzalishaji na kushuka kwa bei za hisa.
Ushuru huu wa asilimia 25 ulitangazwa mara ya kwanza mnamo Februari 4, Trump akitaja udhibiti wa wahamiaji haramu na kupambana na usafirishaji wa dawa za kulevya kupitia mpaka wa kusini kama sababu kuu. Hata hivyo, baada ya Kanada na Meksiko kuanzisha hatua za kuimarisha usalama wa mpaka, Trump aliamua kusitisha ushuru huo kwa muda wa mwezi mmoja, akiahidi kutathmini athari zake ifikapo Aprili 2.
Lakini mnamo Machi 4, Trump alitangaza kurejesha ushuru huo kwa asilimia 25, hatua ambayo ilizua upinzani kutoka kwa wazalishaji wa magari wa Marekani na wawekezaji wa soko la hisa, waliolalamikia athari za kiuchumi kama kupanda kwa gharama za uzalishaji na kushuka kwa hisa.
Baada ya shinikizo hilo, mnamo Machi 5, Trump alitangaza kuwa ushuru kwa magari kutoka Kanada na Meksiko utasitishwa kwa mwezi mmoja. Siku iliyofuata, alipanua msamaha huo kwa bidhaa zote zilizo chini ya mkataba wa biashara wa USMCA (Mkataba wa Biashara Huru kati ya Marekani, Meksiko, na Kanada).
Hata hivyo, ndani ya saa 24, Trump aligeuka tena na kutangaza ushuru mpya wa asilimia 250 kwa bidhaa za mbao na mazao ya maziwa kutoka Kanada.
Madhara Yanayoweza Kutokea
Hatua hii mpya inaweza kuleta mvutano mkubwa wa kibiashara kati ya Marekani na Kanada, ambayo ni mshirika wake wa pili kwa ukubwa wa biashara baada ya Uchina. Kanada imekuwa ikisambaza mbao kwa soko la Marekani kwa miongo mingi, na ushuru huu mpya unaweza kuongeza gharama za ujenzi na bidhaa nyingine zinazotegemea mbao.
Vilevile, sekta ya maziwa inaweza kuathirika kwa sababu Kanada inahifadhi mfumo wa kudhibiti uzalishaji wa maziwa ili kuwalinda wakulima wake, hali ambayo mara kwa mara imekuwa chanzo cha mvutano kati ya mataifa hayo mawili.
Hatua hii ya Trump, ambayo inaonekana kubadilika kila siku, inaibua maswali kuhusu mwelekeo wa sera yake ya biashara na athari zake kwa uchumi wa Marekani na uhusiano wake na washirika wa karibu wa kibiashara.