Katika kile kinachoonekana kama kuendelea kukaza uzi dhidi ya uhalifu wa kuvuka mipaka, Jeshi la Polisi Mkoani Mwanza, chini ya uongozi thabiti wa Kamanda Wilbrod Mutafungwa, limefanikiwa kunasa wahamiaji haramu 14 raia wa nchi jirani ya Burundi waliokuwa wakiingia nchini kinyemela. Tukio hili la aina yake limetokea wilayani Sengerema, eneo ambalo limekuwa likitumika kama njia ya panya kwa wahalifu wanaotaka kukwepa mkono wa sheria wakitokea mipakani.
Akizungumza kwa mamlaka mbele ya vyombo vya habari wilayani Sengerema leo, Kamanda wa Polisi Mkoa wa Mwanza (DCP), Wilbrod Mutafungwa, amesema operesheni hiyo imefanikiwa kutokana na doria kali na 'intelijensia' ya uhakika ambayo jeshi hilo limeiweka katika barabara kuu na vichochoro vyote vinavyoingia na kutoka jijini Mwanza.
Mtego wa Busisi na Dereva Aliyeyeyuka Filamu hiyo ya ukamataji ilianza kufyatuka mnamo Novemba 23, 2025, majira ya saa 7:30 mchana katika Kijiji cha Busisi, Tarafa ya Sengerema. Polisi waliweka mtego na kufanikiwa kulinasa gari aina ya Tata lenye namba za usajili T 337 DYA. Gari hilo, linalomilikiwa na bwana Chiza Francis Lugubi wa Dodoma, lilikuwa likifanya safari zake kati ya mpaka wa Kabanga (Ngara, mkoani Kagera) na jiji la Mwanza.
Katika hali ya kushangaza, dereva wa gari hilo aliyetambulika kwa jina la Jonas Richard, alipohisi kuwa "maji yamezidi unga" na kwamba amenaswa na vyombo vya dola, aliamua 'kuingia mitini' na kutokomea kusikojulikana, huku akiacha abiria wake na wasaidizi mikononi mwa polisi. Hata hivyo, Kamanda Mutafungwa amesisitiza kuwa siku zake zinahesabika na mkono wa sheria ni mrefu, atatiwa nguvuni muda wowote.
Polisi hawakuishia hapo; waliwatia mbaroni wasaidizi wa dereva huyo ambao wanatuhumiwa kuratibu safara hiyo haramu. Waliokamatwa ni Mustahper Emily (24), fundi magari kutoka Kahama, Shinyanga, na Pendo Matembere (36), kondakta mkazi wa Nyegezi, Mwanza. Uchunguzi wa awali umebaini kuwa wahamiaji hawa waliingia nchini kinyume cha sheria kupitia mpaka wa Kabanga mkoani Kagera tangu Novemba 22, 2025, kabla ya kuanza safari yao ya kuelekea Mwanza.
Binti wa Kirundi na Yutong Katika tukio jingine lililofanyika eneo la Nyatukala, wilayani humo humo Sengerema, jicho la polisi lilimulika gari la abiria aina ya Yutong lenye namba T 131 DRE. Ndani ya basi hilo, alikamatwa binti mdogo, Shadia Japhari Majaliwa (18), raia wa Burundi na mkazi wa Kisuru, ambaye pia aliingia nchini bila kufuata taratibu za uhamiaji.
Kamanda Mutafungwa amewataja wahamiaji hao waliokamatwa kwenye gari la Tata na Yutong kuwa ni pamoja na Nkurunzinza Eloi, Bizimana Aster, Tanishaga Renova, Nyosaba Anatory, Niyokuru Jlock, na Nsolimana Evariste. Wengine ni Riyazimana Jerome, Mbonipa Claude, Ntirampera Oleste, Mbalishimana Swalidi, Sindobizero Osca, Irakize Derise na Elias Sinilemeya. Wengi wa wahamiaji hawa wanatoka maeneo ya Muyebe, Ngozi, na Kitega nchini Burundi.
Onyo Kali na Nguvu ya Dola Akihitimisha taarifa hiyo, DCP Mutafungwa ametoa onyo kali kwa wamiliki wa vyombo vya usafiri na madereva wanaojihusisha na biashara hiyo haramu ya kusafirisha binadamu. Amebainisha kuwa magari yote mawili yanashikiliwa na Jeshi la Polisi kama vielelezo, na kwamba hatua kali za kisheria zitachukuliwa dhidi ya wote waliohusika.
"Jeshi la Polisi Mkoa wa Mwanza halitalala usingizi. Tumejipanga kudhibiti mipaka yetu na barabara zetu. Natoa wito kwa wananchi kuendelea kutupa ushirikiano. Mkimuona mtu au kikundi cha watu msiowatilia shaka, toeni taarifa haraka ili tuwafichue kabla hawajaleta madhara," alisema Kamanda Mutafungwa.
Tukio hili linaashiria changamoto inayoendelea ya ulinzi wa mipaka katika ukanda wa Maziwa Makuu, huku Mwanza ikiwa kitovu cha biashara na usafirishaji, ikilazimu vyombo vya ulinzi kuwa macho wakati wote kudhibiti wahamiaji haramu wanaoweza kuhatarisha usalama na uchumi wa nchi.