Machafuko ya kisiasa yanazidi kupamba moto nchini Ecuador baada ya zaidi ya wiki mbili za maandamano ya kupinga serikali, hali ambayo inatishia utulivu wa taifa hilo la Amerika Kusini. Kiini cha ghasia hizi ni uamuzi tata wa Rais Daniel Noboa, anayeelezewa kuwa na msimamo mkali wa kihafidhina na wakati mwingine kulinganishwa na Donald Trump, wa kuondoa ruzuku ya mafuta ya dizeli kwa lengo la kuboresha hali ya kifedha ya nchi.
Hatua hiyo imewakasirisha vikali hasa wakulima, wananchi wa asili (Wenyeji), na makundi ya kisiasa yenye itikadi za kimaendeleo, kwani wao ndio huathirika zaidi na mabadiliko ya bei ya mafuta. Bei ya dizeli ilipanda kwa zaidi ya asilimia 50, kutoka Dola $1.80 hadi Dola $2.80 kwa galoni, baada ya ruzuku kuondolewa. Serikali ya Noboa inatarajia kuokoa kiasi cha Dola $1.1 bilioni (ambazo ni takriban TZS trilioni 2.8) kwa mwaka kutokana na kusitisha ruzuku hiyo. Hata hivyo, wananchi wa kawaida wanadai kuwa uamuzi huu unahatarisha maisha yao na kufanya gharama za bidhaa na usafiri kupanda. Hii inafanana na hali ambayo huweza kutokea Tanzania pale bei ya bidhaa muhimu inapopanda ghafla.
Gari la Rais Noboa lilishambuliwa kwa mawe na risasi na kundi la waandamanaji wapatao 500 walipokuwa safarini katika mkoa wa Cañar huko kusini mwa mji mkuu wa Quito hapo jana. Rais alikuwa akielekea kwenye hafla ya ufunguzi wa mradi wa maji. Ikulu ilithibitisha tukio hilo na kusema athari za risasi zilionekana kwenye gari. Ingawa Rais alisalimika, tukio hili linaonyesha kiwango cha hasira na machafuko nchini. Watu watano wamekamatwa kuhusiana na shambulizi hili.
Kiongozi wa maandamano haya, shirika la CONAIE (Shirikisho la Wananchi wa Asili wa Ecuador), linapinga vikali hatua za serikali na linadai kuwa polisi wamekuwa wakitumia nguvu kupita kiasi dhidi ya waandamanaji. Walitoa video mtandaoni (kwenye mtandao wa X) inayoonyesha maafisa wa polisi waliovalia barakoa wakiwatesa wanawake wa asili, wakidai kuwa mamlaka inapotoka kwenye ukweli. Waandamanaji pia wanapinga kifo cha raia mmoja aliyepigwa risasi wakati wa maandamano ya mwezi uliopita.
Kutokana na hali hii, nchi nyingi zinafuatilia kwa karibu. Kwa mfano, Wizara ya Mambo ya Nje ya Korea Kusini ilitoa tahadhari maalum ya usafiri kwa maeneo ya ndani ya Ecuador, ushahidi wa hatari iliyopo. Rais Noboa, aliyeingia madarakani mnamo Januari 2023, pia anafahamika kwa vita vyake dhidi ya uhalifu uliopangwa na magenge ya dawa za kulevya, sera anazozieleza kama 'Vita dhidi ya Ugaidi'.
Hali hii inatukumbusha kwamba hata nchi ambazo zinafanya mageuzi ya kiuchumi ili kuimarisha uchumi, ni lazima zizingatie athari kwa wananchi wa hali ya chini ili kuepuka ghasia za kijamii. Ecuador imeingia kwenye kikwazo cha kisiasa ambacho kinahitaji majadiliano ya dhati kati ya serikali na makundi ya upinzani ili kupata suluhu la kudumu.