Jiji kuu la India, New Delhi, limeingia katika hali ya taharuki na sintofahamu kufuatia mlipuko mkubwa wa gari uliotokea jioni karibu na eneo maarufu la kitalii na kihistoria la 'Red Fort'. Tukio hilo baya, lililotokea saa 12:52 jioni kwa saa za India, limesababisha vifo vya watu wanane papo hapo na kujeruhi wengine takriban 20, ambao wamekimbizwa katika hospitali mbalimbali kwa matibabu.
Taarifa za awali kutoka kwa mashuhuda na polisi zinaeleza kuwa gari hilo, lililokuwa likitembea mwendo wa polepole, lililipuka ghafla mara tu baada ya kusimama kutii taa za kuongoza magari barabarani. Eneo la tukio ni kitovu cha jiji, karibu na kituo cha treni ya chini ya ardhi (metro) ambacho huwa na msongamano mkubwa wa watu, hasa nyakati za jioni. Video zilizosambaa mitandaoni zilionyesha moto mkubwa ukiteketeza gari hilo huku watu wakiwa wamelala chini, wengine wakijaribu kutoa msaada.
Eneo la 'Red Fort' (Ngome Nyekundu) si eneo la kitalii tu; ni ishara ya kihistoria na utambulisho wa India. Ni ngome na jumba la kifalme la karne ya 17 lililojengwa na Wafalme wa Mughal. Hapo ndipo kila mwaka, tarehe 15 Agosti, Waziri Mkuu wa India hutoa hotuba ya kitaifa ya kuadhimisha Siku ya Uhuru wa nchi hiyo. Kutokea kwa shambulio katika eneo hili nyeti kumezua hofu kubwa ya kiusalama.
Nguvu ya mlipuko huo ilikuwa kubwa kiasi kwamba mashuhuda waliripoti kuwa ilivunja vioo vya magari mengine yaliyokuwa yameegeshwa mbali na eneo la tukio. Mamlaka za zima moto ziliripoti kuwa jumla ya magari sita na bajaji tatu (zinazojulikana huko kama auto-rickshaws) ziliteketea kabisa.
Mamlaka za usalama jijini Delhi zimeweka jiji zima chini ya ulinzi mkali. Takriban magari 20 ya kikosi cha zima moto yalihusika katika operesheni ya uzimaji moto na uokoaji, na barabara zote zinazoelekea eneo hilo zilifungwa mara moja.
Wakati polisi wakisema wanachunguza uwezekano wote, Waziri wa Mambo ya Ndani wa India, Amit Shah, ameweka wazi kuwa serikali haiondoi uwezekano wa kuwa hili ni shambulio la kigaidi. "Tunachunguza suala hili kwa pande zote, ikiwemo uwezekano wa ugaidi, ili kubaini chanzo cha mlipuko huu haraka iwezekanavyo," alisema Shah. Tayari, chombo cha habari cha ndani, NDTV, kimeripoti kuwa mmiliki wa zamani wa gari lililolipuka amekamatwa na anahojiwa ili kubaini uhusiano wake na tukio hilo.
Kinachoongeza uzito kwenye nadharia ya ugaidi ni kwamba mlipuko huu umetokea saa chache tu baada ya polisi katika jimbo jirani la Haryana kufanya operesheni kubwa. Katika operesheni hiyo iliyofanyika katika mji wa Faridabad, polisi waligundua na kukamata kilogramu 360 za kemikali inayoshukiwa kuwa ni 'ammonium nitrate' (ambayo hutumika kutengeneza mabomu), pamoja na silaha na risasi kadhaa, katika sebuah nyumba ya makazi.
Taarifa zinaeleza kuwa mpangaji wa nyumba hiyo ni daktari kutoka eneo lenye mzozo la Kashmir, na kwamba alikuwa akitafutwa kwa muda mrefu kutokana na uhusiano wake na kundi la wanamgambo lenye itikadi kali la Jaish-e-Mohammed (JeM). Kundi hili la JeM lina historia ya kufanya mashambulizi makubwa nchini India, likiwemo shambulio la kigaidi la kujitoa mhanga la mwaka 2019 huko Pulwama, Kashmir, lililoua zaidi ya maafisa 40 wa polisi wa India.
Kufuatia shambulio hili, serikali ya India imetoa tahadhari ya juu katika viwanja vya ndege vikuu na vituo vya treni kote nchini. Ulinzi umeimarishwa pia katika majimbo yanayopakana na Delhi, kama Uttar Pradesh na Maharashtra, pamoja na maeneo ya mpakani na Nepal. Ubalozi wa Marekani nchini India nao umetoa tahadhari ya kiusalama kwa raia wake, ukiwataka kuepuka eneo la tukio.
Waziri Mkuu wa India, Narendra Modi, akitumia mtandao wa X (zamani Twitter), ametuma salamu za rambirambi kwa familia zilizopoteza wapendwa wao na kuwatakia ahueni ya haraka majeruhi wa tukio hilo.