Wananchi wanaoishi katika wilaya ya Missenyi, mkoani Kagera wamehimizwa kuondokana na imani potofu kwamba kuandika wosia ni kujitabiria kifo. Badala yake, wameshauriwa kuandika wosia ili kupunguza kwa kiasi kikubwa matatizo yanayoweza kujitokeza katika familia kutokana na kugombania mali baada ya kifo cha mpendwa wao.
Wataalamu wa sheria wanaoshiriki katika kampeni ya msaada wa kisheria inayoendeshwa kwa jina la Mama Samia katika wilaya hiyo, walitoa elimu muhimu kwa mamia ya wananchi waliofika kuwasilisha matatizo yao ya kisheria. Tukio hili lilifanyika Aprili 16, 2025.
Wakili Jofrey Binamungu, ambaye ni mtaalamu wa sheria anayejitegemea na pia ni miongoni mwa wajumbe wa timu hiyo, aliongoza semina kuhusu umuhimu wa kuandika wosia kwa wakazi wa vijiji vya Minziro, Karagara na Kigaze, vilivyopo katika kata ya Minziro, wilayani Missenyi. Alieleza kuwa sehemu kubwa ya wananchi, hususan kutokana na mila na desturi za wakazi wa Kagera, wanaamini kimakosa kwamba kuandika wosia ni sawa na kujitakia kifo mapema.
Bwana Binamungu alifafanua kuwa moja ya changamoto kubwa za kisheria wanazokumbana nazo ni migogoro mikubwa inayotokana na watu kutokuandika wosia. Katika hali kama hiyo, hakuna anayejua ni nani anapaswa kurithi nini, na matokeo yake ni watu kugombania mali mara tu baada ya msiba. Aliongeza kuwa hali hii imekuwa ikisababisha familia nyingi kupoteza muda mwingi katika mahakama na hata kushambuliana, jambo ambalo linaathiri vibaya hali ya uchumi wa familia hizo.
“Utamaduni wa watu wa Mkoa wa Kagera unasema ukishaandika wosia mapema unajiombea kifo, lakini hii si kweli,” alisema Bwana Binamungu. “Tuandike wosia na tuwasilishe katika vyombo vya kisheria ili kuepuka migogoro. Wosia ni nyaraka bora kisheria ambayo haitaacha matatizo yoyote kwenye familia. Ni muhimu iwe na mashahidi ili kuwalinda walio hai na hata wale ambao hawapo nasi tena. Tuepuke dhana potofu kuhusu hili.”
Mratibu wa kampeni ya msaada wa Kisheria ya Mama Samia katika Wilaya ya Missenyi, Bwana Maxmillan Fransis, alitumia nafasi hiyo kutoa elimu kuhusu masuala ya mirathi. Alisema kuwa kwa siku ya pili mfululizo, malalamiko yanayoongoza ni yale yanayohusu mirathi.
Alieleza kuwa mara nyingi watu wanaoteuliwa kusimamia mirathi hujimilikisha mali kinyume cha sheria na hawafiki mahakamani. Badala yake, wanatumia nafasi hiyo kujinufaisha kwa kuwanyang’anya ardhi na mali warithi halali, jambo ambalo limekuwa chanzo kikubwa cha migogoro kati ya ndugu na watoto.
Bwana Fransis alitoa wito kwa wananchi wote ambao wameteuliwa kusimamia mirathi kuhakikisha wanatambuliwa kisheria na mahakama na kuacha kujichukulia maamuzi ya kugawanya mali kwa upendeleo. Alisisitiza kuwa hatua hiyo itasaidia kuepusha migogoro mingi ya mirathi na kupunguza kesi za kushitakiana mara kwa mara.
“Imekuwa jambo la kawaida kwa watu wanaoteuliwa kusimamia mirathi kugeuka kuwa chanzo cha matatizo kwa familia,” alisema Bwana Fransis. “Msimamizi wa mirathi anajiona kama ‘mungu mtu’ ambaye kazi yake ni kugawa na kusimamisha mambo atakavyo. Utasikia anasema ‘leo wewe lima, wewe acha,’ wakati huo hatambuliwi na mahakama wala chombo chochote cha kisheria. Na ikitokea amefariki ghafla, hata familia yake inachukia kwa kuamini kuwa mali aliyokuwa anaisimamia ni yake. Tupunguze matatizo haya kwa kuwateua wasimamizi wa mirathi ambao hawana tamaa.”
Timu ya wataalamu wa kisheria wanaozunguka vijiji mbalimbali nchini Tanzania kwa lengo la kutoa elimu ya kisheria na kutatua changamoto za kisheria, wanatoa elimu kuhusu masuala yote yenye matatizo, kupokea malalamiko, kutatua changamoto za kisheria na kutoa msaada wa kisheria. Leo katika wilaya ya Missenyi, kata ya Minziro, mamia ya wananchi walijitokeza kwa wingi katika viwanja vya Minziro kupata elimu kuhusu masuala ya kisheria na kupata ufumbuzi wa matatizo yao.