Mamlaka ya Mawasiliano Tanzania (TCRA) imetoa ripoti yake ya hivi karibuni inayoonyesha maendeleo makubwa yaliyopatikana katika sekta ya mawasiliano nchini, ikibainisha kuwa ongezeko la miundombinu kama minara ya simu na mitambo ya kurushia mawimbi limechangia ukuaji wa kasi wa idadi ya laini za simu zinazotumika. Ripoti hiyo, inayojumuisha takwimu za robo ya kwanza ya mwaka huu (Januari hadi Machi 2025), inaonyesha kuwa idadi ya laini zinazotumika imeongezeka kwa asilimia 35 katika kipindi cha miezi 18 iliyopita.
Kwa mujibu wa taarifa hiyo iliyotolewa na Mkurugenzi Mkuu wa TCRA, Dkt. Jabiri Bakari, ongezeko la minara ya mawasiliano ndio msingi mkuu wa ukuaji huu. Hadi kufikia Machi mwaka huu, Tanzania ilikuwa na jumla ya minara 9,278, ikiwa ni ongezeko la asilimia 8.5 ikilinganishwa na minara 8,551 iliyokuwepo kufikia Juni mwaka jana. Upanuzi huu wa miundombinu umewezesha kampuni za simu kufikisha huduma zao kwa watu wengi zaidi na kwa ubora unaoongezeka.
Matokeo ya moja kwa moja ya uwekezaji huu katika miundombinu ni ongezeko kubwa la idadi ya laini za simu zilizosajiliwa na zinazotumika kote nchini. Ripoti inaonyesha kuwa idadi ya laini hai ilifikia 90,298,941 kufikia mwisho wa Machi 2025. Hii ni idadi kubwa ikilinganishwa na laini 67,024,338 zilizokuwa zimesajiliwa hadi Septemba 2023, ikiwakilisha ukuaji wa kuvutia katika kipindi kifupi.
Ukuaji wa usajili wa laini za simu umeonekana kuwa wa kasi zaidi katika baadhi ya mikoa. Kati ya Septemba 2023 na Machi 2025, ripoti inaonyesha kuwa mikoa ya Kagera, Kigoma, Tabora, na Tanga kwa pamoja ilishuhudia ongezeko la asilimia 41 katika usajili wa laini. Kwa mfano, Mkoa wa Tabora uliona ongezeko kutoka laini milioni 3.1 hadi kufikia laini milioni 4.37 katika kipindi hicho. Mikoa hii pia imetajwa kuwa miongoni mwa mikoa 12 yenye idadi kubwa ya mitambo inayowezesha matumizi ya teknolojia ya 4G nchini.
Serikali ya Tanzania inaendelea kuweka mkazo katika kuhakikisha huduma bora za mawasiliano zinafika kote nchini. Kupitia Mfuko wa Mawasiliano kwa Wote (UCSAF), serikali inakamilisha mradi mkubwa wa ujenzi wa minara mipya ya mawasiliano 758, pamoja na kuboresha mingine 300 iliyopo ili iweze kutoa huduma kwa kutumia teknolojia za kisasa zaidi kama 3G, 4G, na hata 5G. Mradi huu muhimu ulizinduliwa rasmi na Rais Samia Suluhu Hassan mwezi Mei 2023. Vilevile, juhudi za serikali zimejumuisha ujenzi wa minara mingine 42 katika visiwa vya Unguja na Pemba.
Kuhusu upatikanaji wa teknolojia mbalimbali za mawasiliano, ripoti ya TCRA inaonyesha kuwa hadi Machi mwaka huu:
- Teknolojia ya 2G (uzao wa pili) imewafikia asilimia 98.4 ya wananchi.
- Teknolojia ya 3G (uzao wa tatu) imewafikia asilimia 92.2 ya wananchi.
- Teknolojia ya 4G (uzao wa nne) imewafikia asilimia 90.7 ya wananchi.
- Teknolojia ya 5G (uzao wa tano), ambayo ndiyo ya kisasa zaidi, imeanza kuwafikia asilimia 23 ya wananchi na imeenea kijiografia kwa asilimia 3.6 ya eneo lote la nchi.
Hatua kubwa imepigwa katika usambazaji wa teknolojia ya 5G, ambayo ilizinduliwa rasmi nchini Septemba 2022. Dkt. Bakari alieleza kuwa sasa kila mkoa nchini Tanzania una angalau mnara mmoja unaotoa huduma za 5G, baada ya mikoa ya Mtwara, Lindi, Kaskazini Pemba, na Katavi nayo kupata huduma hiyo baada ya Juni mwaka jana. Hata hivyo, mikoa inayoongoza kwa idadi kubwa ya mitambo ya 5G ni ile yenye miji mikubwa, ikiongozwa na Dar es Salaam (yenye mitambo 633), ikifuatiwa na Mjini Magharibi Zanzibar (60), Dodoma (46), Mwanza (41), na Arusha (34). Teknolojia ya 5G inajulikana kwa kasi yake kubwa zaidi na uwezo wa kuunganisha vifaa vingi kwa wakati mmoja, ikifungua milango kwa matumizi mapya ya intaneti.
Kwa ujumla, taarifa hii kutoka TCRA inatoa picha ya matumaini kuhusu maendeleo ya sekta ya mawasiliano nchini, ikionyesha jinsi uwekezaji katika miundombinu unavyoleta manufaa dhahiri kwa upatikanaji wa huduma bora na za kisasa kwa Watanzania.