Serikali ya Jamhuri ya Muungano wa Tanzania imedhamiria kuweka nchi katika ramani ya dunia kama kituo kikuu cha utalii wa tiba barani Afrika. Lengo kuu ni kuhakikisha kuwa huduma za matibabu ya kibingwa na kibobezi zinazotolewa nchini zinatambulika na kukubalika kimataifa, hivyo kuvutia wagonjwa kutoka nchi mbalimbali za Afrika na kwingineko.
Akizungumza wakati wa Mkutano wa Kahawa barani Afrika (G25) uliofanyika tarehe 21 Februari 2025, Mratibu wa Utalii wa Matibabu katika Wizara ya Afya, Dkt. Asha Mahita, alieleza kuwa serikali imefanya uwekezaji mkubwa katika sekta ya afya. Uwekezaji huu unahusu ununuzi wa vifaa tiba vya kisasa vinavyolingana na viwango vya kimataifa, upatikanaji wa dawa za kutosha, na programu za mafunzo kwa wataalamu wa afya ili kuongeza ujuzi na umahiri wao. Matokeo ya uwekezaji huu tayari yanaonekana, kwani Tanzania imekuwa kivutio kwa wagonjwa wanaotafuta huduma bora za matibabu kutoka mataifa mbalimbali ya Afrika.
"Tanzania kwa sasa inajulikana kimataifa kwa ubora wa huduma zake za matibabu barani Afrika. Tumekuwa tukipokea wagonjwa kutoka nchi jirani kama vile Comoro, Burundi, Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo (DRC), Malawi, Zambia, na Msumbiji ambao wanakuja kupata matibabu hapa nchini. Hivi karibuni, tulipokea ujumbe kutoka Burkina Faso ambao walitembelea Taasisi ya Moyo Jakaya Kikwete (JKCI) wakitafuta ushirikiano na msaada katika kuimarisha huduma za matibabu ya moyo katika nchi yao," alisema Dkt. Mahita, akionyesha jinsi Tanzania inavyoheshimika katika sekta ya afya Afrika. Takwimu za mwaka uliopita zinaonyesha kuwa Tanzania iliwapokea wagonjwa 7,576 kutoka nchi hizo kwa ajili ya matibabu mbalimbali.
Dkt. Mahita alisisitiza kuwa mafanikio haya yamepatikana kutokana na uongozi thabiti wa Rais Samia Suluhu Hassan, ambaye ameweka sekta ya afya kuwa moja ya vipaumbele vyake vikuu na kuwekeza kwa dhati katika kuboresha huduma za afya nchini. "Huwezi kujitangaza kama kituo cha matibabu kama hujawekeza vya kutosha katika teknolojia ya afya, kuwa na wataalamu waliofunzwa vizuri, upatikanaji wa dawa bora, na huduma zinazokidhi mahitaji ya wagonjwa. Tanzania imefanya uwekezaji mkubwa katika maeneo haya yote, na ndio maana tunaona matokeo chanya," aliongeza Dkt. Mahita.
Tanzania inatoa huduma mbalimbali za kibingwa ambazo zinavuta wagonjwa kutoka ndani na nje ya nchi. Daktari Mwanaada Kilima, bingwa wa magonjwa ya mapafu kutoka Hospitali ya Taifa Muhimbili (MNH), alieleza kuwa mkutano wa G25 ni fursa nzuri kwa Tanzania kuonyesha ulimwengu kile inachoweza kufanya katika huduma za afya. "Katika Muhimbili, tunatoa huduma za kibingwa kama vile upandikizaji wa figo, upasuaji wa kisasa usiohitaji kufungua sana mwili (laparoscopic surgery), upasuaji wa kurekebisha viungo vya mwili, upandikizaji wa mimba kwa njia ya IVF, na huduma za uzazi za kiwango cha juu. Pia tuna huduma za kibobezi za uchunguzi wa magonjwa ya mfumo wa hewa, huduma ambazo si rahisi kupatikana katika nchi nyingi za Afrika," alisema Dkt. Kilima, akifafanua ubora wa huduma zinazopatikana MNH.
Kwa upande wake, Daktari Caroline Swai, bingwa wa saratani kutoka Taasisi ya Saratani Ocean Road (ORCI), alisema kuwa Tanzania imepiga hatua kubwa katika uchunguzi na matibabu ya saratani. "Tuna mashine ya kisasa ya PET-CT Scan ambayo inatuwezesha kubaini hatua ya ugonjwa kwa haraka na kwa usahihi, na hivyo kusaidia katika kupanga matibabu yanayofaa kwa kila mgonjwa," alieleza Dkt. Swai, akionyesha jinsi teknolojia ya kisasa inavyotumika ORCI kuboresha matibabu ya saratani.
Katika Taasisi ya Tiba ya Mifupa Muhimbili (MOI), huduma za upasuaji wa ubongo, mgongo, na mishipa ya fahamu zimeimarishwa kwa kutumia vifaa vya kisasa, kama alivyoeleza Daktari Zarina Shabhay. "MOI sasa tunafanya upasuaji wa nyonga na magoti kwa ustadi mkubwa, upasuaji wa vibiongo, na hata kuondoa vivimbe vya mishipa ya damu bila kufungua fuvu la kichwa. Pia tuna uwezo wa kufanya upasuaji wa mgongo kwa njia ya matundu madogo kwa kutumia kamera maalum, hivyo kupunguza maumivu na muda wa kukaa hospitalini kwa wagonjwa," alisema Dkt. Shabhay, akielezea uwezo wa MOI katika matibabu ya mifupa na neva.
Mafanikio haya yote yanaifanya Tanzania kuwa kituo kinachozidi kukua kwa huduma za afya barani Afrika. Wagonjwa wengi kutoka nchi nyingine wanaona Tanzania kama mahali salama na bora kwa kupata matibabu ya kibingwa, badala ya kusafiri mbali nje ya bara la Afrika. Serikali inaendelea kuimarisha juhudi hizi kwa kushirikiana na mataifa mengine na kuweka mazingira mazuri kwa uwekezaji zaidi katika sekta ya afya. Kwa kufanya hivyo, Tanzania inatarajia kuwa kiongozi katika utalii wa tiba barani Afrika, huku ikitoa huduma bora kwa wananchi wake na kwa wageni wanaokuja kutafuta afya.