Katika kile kilichogeuka kuwa "zawadi chungu ya Krismasi" kwa watendaji wazembe, Waziri Mkuu, Dk. Mwigulu Nchemba, amefanya ziara ya kushtukiza katika kivuko cha Magogoni jijini Dar es Salaam na kuagiza kufukuzwa kazi na kukamatwa mara moja kwa aliyekuwa Mtendaji Mkuu wa Wakala wa Ufundi na Umeme (TEMESA) pamoja na menejimenti yake yote.
Hatua hii nzito imekuja leo, Jumatano ya Desemba 24, 2025, baada ya ripoti ya tume maalumu kubainisha ubadhirifu wa kutisha wa zaidi ya Shilingi Bilioni 2.5 katika wakala huo, jambo ambalo Waziri Mkuu amelitaja kama "hujuma ya wazi" dhidi ya jasho la Watanzania.
"Biashara ya Kuharibu Vivuko ili Kupiga Pesa"
Akizungumza kwa ukali mbele ya viongozi wa Mkoa wa Dar es Salaam na wananchi wenye kero lukuki wa Kigamboni, Dk. Mwigulu amefichua mchezo mchafu unaodaiwa kufanywa na baadhi ya watendaji wa TEMESA. Imebainika kuwa kuna mtandao wa "wapigaji" ambao huharibu vivuko kwa makusudi (sabotage) ili watengeneze mazingira ya dharura ya kuvifanyia ukarabati, njia ambayo hutumiwa kuchota fedha za umma.
"Haiwezekani vivuko vinaharibika kila kukicha huku wananchi wakiteseka, kumbe kuna watu wamegeuza matatizo haya kuwa mtaji wao wa kujitajirisha. Hili ni shamba la bibi lililofikia mwisho. Nimemwagiza Waziri wa Ujenzi, Abdallah Ulega, afanye uchunguzi wa kina wa vivuko vyote. Tunataka kujua nani anahusika na uharibifu huu wa makusudi," alinguruma Dk. Mwigulu.
Waziri Mkuu ameongeza kuwa vitendo hivyo vya wizi na kugawana mapato ya vivuko ni dharau kubwa kwa Rais Dk. Samia Suluhu Hassan, ambaye amekuwa akipambana usiku na mchana kuboresha miundombinu ya nchi. "Hawa hawana huruma na Watanzania, ni lazima wachukuliwe hatua za kisheria kama fundisho kwa wengine wanaofikiri ofisi za umma ni sehemu ya kuchuma," alisisitiza.
Mapato Yaporomoka kwa Kasi ya Ajabu
Hali ya uendeshaji wa vivuko hivyo imeelezwa kuwa mbaya kiasi cha kutisha. Kaimu Mtendaji Mkuu wa TEMESA, Moses Mabamba, amekiri mbele ya Waziri Mkuu kuwa mapato yameporomoka kutoka wastani wa Shilingi Milioni 20 kwa siku hadi kufikia kiasi kidogo cha Shilingi Milioni 3.6 hadi Milioni 4 pekee kwa sasa.
Anguko hili la mapato linachangiwa na ukweli kwamba kati ya vivuko vitatu vinavyotegemewa na wakazi wa Kigamboni na Kivukoni, ni kimoja tu (MV. Kazi) ndicho kinachofanya kazi. Kivuko cha *MV. Magogoni* kimekwama Mombasa nchini Kenya tangu mwaka 2023 kwa ajili ya ukarabati unaogharimu takribani Shilingi Bilioni 7.5, huku kikiwa kimekamilika kwa asilimia 70 tu. Kivuko kingine, *MV. Kigamboni*, kipo katika karakana ya Songoro Marine kikisubiri huruma ya matengenezo.
Kufuatia hali hiyo, Dk. Mwigulu amemuagiza Waziri Ulega kuhakikisha anabana mbavu Wizara ya Fedha ili fedha za ukarabati zitoke haraka, vivuko hivyo virejee majini kuwahudumia wananchi wanaotaabika kuvuka bahari.
Sekta Binafsi Yakomboa Jahazi
Wakati TEMESA wakisuasua, kampuni binafsi ya Bakhresa Group kupitia *Azam Marine* imeonekana kuwa mkombozi wa wakazi wa jiji hilo. Mkurugenzi wa Uhusiano na Mawasiliano wa Bakhresa, Hussein Sufian, amemueleza Waziri Mkuu kuwa walianza kutoa huduma mapema mwaka huu baada ya kuona 'kioo cha serikali' kimepata ufa.
"Tulianza na boti nne, lakini kutokana na wingi wa abiria, sasa tuko na boti nane zenye uwezo wa kubeba abiria 200 kila moja. Tunavusha watu kati ya 50,000 hadi 100,000 kwa siku, idadi ambayo ni kubwa ukilinganisha na 20,000 tuliyoanza nayo. Tunajipanga kuongeza nguvu zaidi ili kupunguza kero hii," alisema Sufian.
Ziara hii ya Waziri Mkuu imeweka wazi kuwa Serikali ya Awamu ya Sita haitafumbia macho uzembe na ubadhirifu, huku macho yote sasa yakielekezwa mahakamani kuona hatima ya vigogo hao waliojichotea mabilioni ya walipakodi.