Katika kile kinachoonekana kama mapinduzi ya fikra na mkakati madhubuti wa kumaliza "wimbo" wa ukosefu wa ajira kwa vijana nchini, Serikali kupitia Ofisi ya Rais, Mipango na Uwekezaji, imetangaza neema mpya itakayowabadilisha wahitimu wa vyuo kutoka kuwa wasaka ajira na kuwa wamiliki wa viwanda.
Hayo yamebainishwa jijini Dar es Salaam na Waziri wa Nchi, Ofisi ya Rais Mipango na Uwekezaji, Profesa Kitila Mkumbo, wakati wa hafla muhimu ya kuzindua bodi ya watoa huduma wa Mamlaka ya Uwekezaji na Maeneo Maalum ya Kiuchumi Tanzania (TISEZA). Profesa Mkumbo, ambaye anafahamika kwa misimamo yake ya kusimamia takwimu zinazoakisi uhalisia wa maisha ya Mtanzania, amesema serikali sasa imejipanga "kufa na kupona" kuhakikisha uwekezaji unagusa mifuko ya wananchi moja kwa moja.
Kituo cha Atamizi Mabibo: Jiko la Kupika Mabosi
Katika hatua ya kwanza ya utekelezaji, Profesa Mkumbo ametangaza kuanzishwa kwa kituo maalum cha uwekezaji (Investment Incubation Center) eneo la Mabibo, Dar es Salaam. Kituo hiki ambacho kinatarajiwa kuanza kazi kabla ya "kula sikukuu" za mwisho wa mwaka huu, kitakuwa na jukumu la kuwashika mkono vijana wenye mawazo ya kibiashara.
"Hatutaki vijana wabaki na vyeti kabatini huku wakilia hawana mtaji. Kituo hiki kitawapa mafunzo, kuwasaidia kusajili kampuni, na kuwaunganisha na 'mapedeshee' wa biashara (wafanyabiashara wakubwa) ili wajifunze kwa vitendo namna ya kuendesha viwanda," alifafanua Profesa Kitila. Mpango huu utaanza Dar es Salaam na baadaye kusambaa mikoani kama moto wa nyika.
Benki ya Ardhi: Fursa ya Dhahabu kwa Wahitimu
Labda habari njema zaidi iliyoshangiliwa na wadau ni mkakati wa serikali wa kutenga maeneo maalum ya uwekezaji (Land Banks) kwa ajili ya vijana pekee. Profesa Mkumbo ameweka wazi kuwa serikali inataka vijana wanaomaliza elimu ya juu wakabidhiwe ardhi ili waanzishe viwanda na kuajiri wenzao.
"Tumeamua kutenga ardhi hii kimkakati. Kwa kuanzia, tunatoa ekari 100 kule Dodoma, Makao Makuu ya Nchi, kwa ajili ya kongani ya viwanda. Lakini hatuishii hapo, tuna ekari 20 eneo la kimkakati la Kwala, Pwani (karibu na Bandari Kavu), ekari 100 Bunda mkoani Mara, ekari 100 Songea, na nyingine 20 Bagamoyo," alitaja Waziri huyo huku akisisitiza kuwa huu ni mkakati wa nchi nzima.
Hii ni fursa adhimu ikizingatiwa kuwa upatikanaji wa ardhi na mitaji imekuwa ni 'kizungumkuti' kikubwa kwa vijana wengi wanaotaka kujikwamua kiuchumi.
Uwekezaji wa Karatasi vs Pesa Mfukoni
Akigusia falsafa ya uwekezaji inayolenga Dira ya Taifa ya Maendeleo 2050, Profesa Kitila ametoa onyo kali dhidi ya kujivunia takwimu zisizo na tija kwa mwananchi wa kawaida. Alisisitiza kuwa uwekezaji lazima ujibu shida za watu na siyo kujaza namba kwenye ripoti za serikali.
"Hatuwezi kuendelea kupiga kifua kuwa tumevutia uwekezaji wa Dola milioni 15 (sawa na takriban Shilingi Bilioni 40 za Kitanzania), wakati ukimuangalia kijana wa Kitanzania hana ajira wala 'chapaa' mfukoni. Huo sio mwelekeo wetu," alisema kwa ukali kidogo, akimaanisha kuwa uwekezaji lazima ulete mkate mezani kwa Watanzania.
Profesa Mkumbo amehitimisha kwa kuagiza wasaidizi wake kuanza mara moja ukaguzi wa maeneo hayo yaliyotengwa ili mpango huo utekelezwe kwa kasi ya "SGR". Aidha, serikali imeahidi kuendelea kuboresha vivutio vya kikodi na visivyo vya kikodi ili kuifanya Tanzania kuwa kito cha uwekezaji Afrika Mashariki na Kati, huku ikishirikiana bega kwa bega na sekta binafsi kujenga miundombinu wezeshi.
Hatua hii ya Serikali inatafsiriwa na wachumi kama "taa ya kijani" kwa vijana kuchangamkia fursa za uzalishaji mali badala ya kusubiri ajira za ofisini ambazo zimekuwa adimu.