Bohari ya Dawa Tanzania (MSD) imefanikiwa kupunguza kwa kiasi kikubwa gharama za matibabu muhimu ya kusafisha damu (dialysis) kwa wagonjwa wanaosumbuliwa na matatizo ya figo. Hii inafuatia hatua ya MSD kupata wasambazaji wapya wa vifaa tiba na dawa zinazohitajika kwa ajili ya matibabu haya. Awali, gharama za kusafisha damu kwa mzunguko mmoja zilikuwa kati ya shilingi 200,000 hadi 230,000 za Kitanzania, lakini sasa zimeshuka hadi chini ya shilingi 100,000 kwa mzunguko.
Akizungumza na wanahabari jijini Dodoma kuhusu mafanikio yaliyopatikana na MSD katika kipindi cha miaka minne ya uongozi wa Serikali ya Awamu ya Sita, Mkurugenzi Mkuu wa MSD, Bwana Mavere Tukai, alieleza kuwa kupungua huku kwa gharama ni sehemu muhimu ya mkakati wa taasisi hiyo wa kuboresha huduma za afya kwa wananchi wote bila kuathiri ubora wa huduma zinazotolewa.
"Tumekuwa tukishuhudia gharama kubwa za kusafisha damu kwa wagonjwa wa figo, ambazo zilikuwa mzigo mkubwa kwao. Lakini kutokana na ushirikiano wetu na wasambazaji wapya, sasa tunaweza kupunguza gharama hizi kwa zaidi ya nusu, na hivyo kuwapunguzia wagonjwa wetu mzigo mkubwa wa kifedha," alisema Bwana Tukai.
Aliongeza kuwa serikali imekuwa ikiwekeza kwa nguvu katika kuboresha sekta ya afya nchini, ikiwa ni pamoja na kuongeza idadi ya hospitali zinazotoa huduma za kusafisha damu. MSD ilianza kusambaza mashine za kisasa za kusafisha damu katika hospitali za mikoa mbalimbali kuanzia mwaka wa fedha 2021/2022. Hadi kufikia mwishoni mwa mwaka jana, jumla ya mashine 137 zilikuwa zimenunuliwa na kusambazwa katika maeneo mbalimbali nchini.
Ongezeko hili la mashine mpya limeongeza kwa kiasi kikubwa uwezo wa nchi katika kutoa huduma za kusafisha damu, ukijumuisha na mashine 60 zilizokuwepo awali. Idadi ya hospitali zinazotoa huduma hii muhimu imeongezeka kutoka hospitali sita hadi kufikia 15 ifikapo Februari 2024. Bwana Tukai alifafanua kuwa uwekezaji huu mkubwa umegharimu takriban shilingi bilioni 7.7 za Kitanzania, na lengo lake kuu ni kusogeza huduma za kusafisha damu karibu zaidi na wagonjwa, kupunguza gharama za usafiri, na kupunguza muda ambao wagonjwa wanalazimika kusubiri kupata matibabu.
Baadhi ya hospitali za rufaa za mikoa ambazo tayari zinafanya kazi ya kusafisha damu ni pamoja na Hospitali za Amana, Mwananyamala, Temeke (zote za Dar es Salaam), Morogoro, Katavi, Tumbi (Kibaha), Chato (Geita), Sekou Toure (Mwanza), na Benjamin Mkapa (Dodoma). Upatikanaji wa huduma hizi katika maeneo mbalimbali unasaidia sana wagonjwa kupata matibabu kwa wakati na kwa gharama nafuu zaidi.
Sambamba na mafanikio haya katika kupunguza gharama za kusafisha damu, MSD pia imefanya kazi kubwa katika kurahisisha upatikanaji wa bidhaa mbalimbali za afya nchini. Bwana Tukai alibainisha kuwa serikali imeongeza idadi ya bidhaa muhimu zinazofuatiliwa ili kuhakikisha upatikanaji wake unaimarika, kutoka bidhaa 290 hadi kufikia 382.
Kwa sasa, MSD inahudumia jumla ya vituo vya afya 8,466, ikiwa ni ongezeko kubwa kutoka vituo 7,095 vilivyokuwa vinahudumiwa mwaka 2021/2022. Kiwango cha upatikanaji wa bidhaa za afya kimeendelea kuimarika mwaka hadi mwaka, kutokana na uwekezaji mkubwa unaofanywa na serikali katika mifumo ya ugavi na usambazaji wa dawa na vifaa tiba.
Katika upande wa mapato, Bwana Tukai alifurahia kutangaza kuwa MSD imepata ongezeko kubwa la mapato, kutoka shilingi bilioni 315.1 katika mwaka wa fedha 2021/2022 hadi kufikia shilingi bilioni 553.1 mwaka 2024. Katika kipindi cha Julai 2024 hadi Februari 2025 pekee, MSD imekusanya mapato ya shilingi bilioni 400.2, ambayo ni sawa na asilimia 115 ya lengo lililokuwa limewekwa la kusambaza bidhaa za afya zenye thamani ya shilingi bilioni 346.6. Mafanikio haya yanaonyesha ufanisi katika usimamizi na utendaji wa MSD.
Akizungumzia kuhusu mpango wa MSD wa kusambaza dawa katika nchi wanachama wa Jumuiya ya Maendeleo Kusini mwa Afrika (SADC), Bwana Tukai alikiri kuwa kulikuwa na changamoto za kimfumo katika nchi hizo 16 ambazo zilisababisha mchakato huo kuchelewa. Alieleza kuwa kila nchi ina mfumo wake tofauti wa ununuzi wa dawa, jambo ambalo lilihitaji muda zaidi kwa ajili ya uratibu. Hata hivyo, alifurahia kutangaza kuwa mpango huo sasa umeanza upya, na hivi karibuni wataalamu kutoka MSD walikuwa nchini Zimbabwe kwa ajili ya kujadiliana zaidi kuhusu utekelezaji wake.
Kupitia hatua hizi mbalimbali, MSD inaendelea kuwa mstari wa mbele katika kuimarisha sekta ya afya nchini Tanzania kwa kupunguza gharama za matibabu, kuboresha upatikanaji wa bidhaa za afya, na kuwekeza katika miradi mikubwa yenye lengo la kuboresha huduma za tiba kwa wananchi wote. Mafanikio haya yanaonyesha dhamira ya serikali katika kuhakikisha wananchi wanapata huduma bora za afya kwa gharama nafuu.